All Articlesကင်ဆာအထွေထွေရောဂါများ

Risk factors for gastric cancer

1 Mins read

အစာအိမ်ကင်ဆာဖြစ်စေနိုင်သောအကြောင်းအရာများ

အစာအိမ်ကင်ဆာရောဂါသည် အဖြစ်များသောကင်ဆာရောဂါတစ်မျိုးဖြစ်သည်။ တစ်ကမ္ဘာလုံးအနေဖြင့်ကြည့်လျှင် ကင်ဆာရောဂာများထဲတွင် ပဉ္စမမြောက်အဖြစ်အများဆုံးဖြစ်ပြီး ကင်ဆာရောဂါဖြင့်သေဆုံးမှုတွင် တတိယနေရာတွင်ရှိသည်။ အစာအိမ်ကင်ဆာသည် မျိုးရိုးလိုက်တတ်သလို အခြားသောအကြောင်းအရာများကြောင့်လည်း ဖြစ်နိုင်ပါသည်။ ဖြစ်စေနိုင်သောအကြောင်းအရာများမှာအောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။

– ငယ်ရွယ်ချိန်တွင်ဖြစ်ခဲ၍ အသက်၅၀ကျော်တွင်အဖြစ်များသည်။

– ယောကျာ်းများတွင်ပိုအဖြစ်များသည်။

– ကျောက်မီးသွေးတွင်း၊သတ္တုနှင့် ရာဘာစက်ရုံအလုပ်သမားများတွင်လည်းဖြစ်နိုင်သည်

-ဆေးလိပ်သောက်ခြင်း

– အစာအိမ်ခွဲစိတ်မှုခံယူဖူးခြင်း

– ‘A’သွေးပိုင်ရှင်များတွင်ပိုအဖြစ်များသည်

– ငါးဆားနယ်၊အသားဆားနယ်စသော ငန်သောအစားအစာများ၊ ကျပ်တိုက်ထားသောအစားအစာများ၊ ဆားရည်စိမ်အသီးအရွက်များ စားသုံးခြင်း

– ဓာတ်ရောင်ခြည်ထိတွေ့မှုရှိခြင်း

– (pernicious anaemia) ဟုခေါ်သော သွေးအားနည်းရောဂါကြောင့်လည်းဖြစ်နိုင်သည်။ ထိုရောဂါသည် ဗီတာမင် B12 ချို့တဲ့မှုကြောင့်ဖြစ်သည်။ Vit B12 ချို့တဲ့မှုဖြစ်စေနိုင်သောအကြောင်းအရာများမှာ (၁)မိမိကိုယ်ခံအားစနစ်မှ ကိုယ်ပိုင်ဆဲလ်များအားပြန်တိုက်ခြင်းကြောင့်ဖြစ်သော ရောဂာ( autoimmune disease) ၊(၂) အသား၊ငါး၊အမဲသား၊ဥအမျိုးမျိုး၊နို့နှင့်နို့ထွက်ပစ္စည်းများ စသော Vit B12 ပါဝင်သောအစားအစာများ မစားသုံးခြင်း၊(၃)သံပြားကောင်များရှိခြင်း နှင့် (၄)အစာအိမ်ခွဲစိတ်မှု တို့ဖြစ်သည်။

-( Helicobacter pylori ) ဟုခေါ်သောဘက်တီးရီးယားပိုးကြောင့်လည်းဖြစ်စေနိုင်သည်။ ထိုပိုးသည် အစာလမ်းကြောင်းတလျှောက်ဝင်၍ အစာအိမ်တွင်နေလေ့ရှိသည်။ သူ့ကြောင့် အစာအိမ်အနာလည်းဖြစ်နိုင်ပါသည်။ အဆိုပါဘက်တီးရီးယားပိုးရှိသူတိုင်းတွင် အစာအိမ်ကင်ဆာမဖြစ်သော်လည်း (non-cardiac gastric cancer) ကင်ဆာရောဂါရှင်အများစုတွင်ထိုပိုးရှိတတ်သည်။ သို့ဖြစ်ပါ၍ အစာအိမ်အနာရှိသူနှင့် ဖြစ်ဖူးသူများသည် အစာအိမ်မှန်ပြောင်းကြည့်သင့်၍ ပိုးရှိပါကကျွမ်းကျင်ရာဆရာဝန်နှင့်ပျောက်ကင်းသည်အထိ ပြသသင့်ပါသည်။ ထို (H.pylori) ဘက်တီးရီးယား မကူးစက်စေရန် – အိမ်သာဝင်ပြီးတိုင်းနှင့် အစာမစားမီတွင်လက်သေချာဆေးရမည်၊ မသန့်ရှင်းသောရေနှင့်အစားအစာများရှောင်ကြဉ်ရမည်။

– မိဘဆွေမျိုးများတွင်ဖြစ်ဖူးလျှင်လည်း ဖြစ်နိုင်ပါသည်။မျိုးရိုးလိုက်၍အစာအိမ်ကင်ဆာဖြစ်စေနိုင်သောရောဂါများမှာ – hereditary diffuse gastric cancer, lynch syndrome, Peutz-jeghers syndrome အစရှိသည်တို့ဖြစ်သည်။အထက်ပါရောဂါများ မျိုးရိုးရှိလျှင် ကျွမ်းကျင်ရာဆရာဝန်များ၏လမ်းညွှန်မှုဖြင့် ၂နှစ်(သို့)၃နှစ်လျှင် တစ်ကြိမ်အစာလမ်းကြောင်းမှန်ပြောင်းကြည့်၍ ပုံမှန်စစ်ဆေးမှုခံယူသင့်ပါသည်။ထိုသို့ပြုလုပ်ခြင်းဖြင့် ရောဂါမကျွမ်းမှီကြိုတင်သိ၍ ကုသမှုခံယူရာတွင်များစွာအကျိုးရှိပါသည်။

မေတ္တာမွန်ဖြင့်

နွေ

အစာအိမ္ကင္ဆာျဖစ္ေစႏိုင္ေသာအေၾကာင္းအရာမ်ား

အစာအိမ္ကင္ဆာေရာဂါသည္ အျဖစ္မ်ားေသာကင္ဆာေရာဂါတစ္မ်ိုးျဖစ္သည္။ တစ္ကမၻာလုံးအေနျဖင့္ျကည့္လ်ွင္ ကင္ဆာေရာဂာမ်ားထဲတြင္ ပဥၥမေျမာက္အျဖစ္အမ်ားဆုံးျဖစ္ျပီး ကင္ဆာေရာဂါျဖင့္ေသဆုံးမွုတြင္ တတိယေနရာတြင္ရွိသည္။ အစာအိမ္ကင္ဆာသည္ မ်ိုးရိုးလိုက္တတ္သလို အျခားေသာအေျကာင္းအရာမ်ားေျကာင့္လည္း ျဖစ္နိုင္ပါသည္။ ၿဖစ္ေစနိုင္ေသာအေျကာင္းအရာမ်ားမွာေအာက္ပါအတိုင္းျဖစ္သည္။

– ငယ္ရြယ္ခ်ိန္တြင္ျဖစ္ခဲ၍ အသက္၅၀ေက်ာ္တြင္အျဖစ္မ်ားသည္။

– ေယာက်ာ္းမ်ားတြင္ပိုအျဖစ္မ်ားသည္။

– ေက်ာက္မီးေသြးတြင္း၊သတၱဳႏွင့္ ရာဘာစက္႐ုံအလုပ္သမားမ်ားတြင္လည္းျဖစ္ႏိုင္သည္

-ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္း

– အစာအိမ္ခဲြစိတ္မွုခံယူဖူးျခင္း

– ‘A’ေသြးပိုင္႐ွင္မ်ားတြင္ပိုအျဖစ္မ်ားသည္

– ငါးဆားနယ္၊အသားဆားနယ္စေသာ ငန္ေသာအစားအစာမ်ား၊ က်ပ္တိုက္ထားေသာအစားအစာမ်ား၊ ဆားရည္စိမ္အသီးအရြက္မ်ား စားသုံးျခင္း

– ဓာတ္ေရာင္ျခည္ထိေတြ႔မႈရိွျခင္း

– (pernicious anaemia) ဟုေခၚေသာ ေသြးအားနည္းေရာဂါေၾကာင့္လည္းျဖစ္ႏိုင္သည္။ ထိုေရာဂါသည္ ဗီတာမင္ B12 ခ်ိဳ႕တ့ဲမႈေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ Vit B12 ခ်ိဳ႕တ့ဲမႈျဖစ္ေစႏိုင္ေသာအေၾကာင္းအရာမ်ားမွာ (၁)မိမိကိုယ္ခံအားစနစ္မွ ကိုယ္ပိုင္ဆဲလ္မ်ားအားျပန္တိုက္ျခင္းေျကာင့္ျဖစ္ေသာ ေရာဂာ( autoimmune disease) ၊(၂) အသား၊ငါး၊အမဲသား၊ဥအမ်ိဳးမ်ိဳး၊ႏို႔ႏွင့္ႏို႔ထြက္ပစၥည္းမ်ား စေသာ Vit B12 ပါဝင္ေသာအစားအစာမ်ား မစားသုံးျခင္း၊(၃)သံျပားေကာင္မ်ား႐ွိျခင္း ႏွင့္ (၄)အစာအိမ္ခဲြစိတ္မႈ တို႔ျဖစ္သည္။

-( Helicobacter pylori ) ဟုေခၚေသာဘက္တီးရီးယားပိုးေၾကာင့္လည္းျဖစ္ေစႏိုင္သည္။ ထိုပုိးသည္ အစာလမ္းေၾကာင္းတေလ်ွာက္ဝင္၍ အစာအိမ္တြင္ေနေလ့႐ွိသည္။ သူ႔ေၾကာင့္ အစာအိမ္အနာလည္းျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။ အဆိုပါဘက္တီးရီးယားပိုး႐ွိသူတိုင္းတြင္ အစာအိမ္ကင္ဆာမျဖစ္ေသာ္လည္း (non-cardiac gastric cancer) ကင္ဆာေရာဂါ႐ွင္အမ်ားစုတြင္ထိုပိုးရိွတတ္သည္။ သုိ႔ျဖစ္ပါ၍ အစာအိမ္အနာ႐ွိသူႏွင့္ ျဖစ္ဖူးသူမ်ားသည္ အစာအိမ္မွန္ေျပာင္းၾကည့္သင့္၍ ပိုးရိွပါကကြၽမ္းက်င္ရာဆရာဝန္ႏွင့္ေပ်ာက္ကင္းသည္အထိ ျပသသင့္ပါသည္။ ထို (H.pylori) ဘက္တီးရီးယား မကူးစက္ေစရန္ – အိမ္သာဝင္ၿပီးတိုင္းႏွင့္ အစာမစားမီတြင္လက္ေသခ်ာေဆးရမည္၊ မသန္႔႐ွင္းေသာေရႏွင့္အစားအစာမ်ားေ႐ွာင္ၾကဥ္ရမည္။

– မိဘေဆြမ်ိဳးမ်ားတြင္ျဖစ္ဖူးလ်ွင္လည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။မ်ိဳး႐ိုးလိုက္၍အစာအိမ္ကင္ဆာျဖစ္ေစႏိုင္ေသာေရာဂါမ်ားမွာ – hereditary diffuse gastric cancer, lynch syndrome, Peutz-jeghers syndrome အစ႐ွိသည္တို႔ျဖစ္သည္။အထက္ပါေရာဂါမ်ား မ်ိုးရိုးရွိလ်ွင္ က်ြမ္းက်င္ရာဆရာဝန္မ်ား၏လမ္းညြွန္မႈျဖင့္ ၂နွစ္(သို့)၃နွစ္လ်ွင္ တစ္ျကိမ္အစာလမ္းေျကာင္းမွန္ေျပာင္းျကည့္၍ ပုံမွန္စစ္ေဆးမွုခံယူသင့္ပါသည္။ထိုသုိ့ျပုလုပ္ျခင္းျဖင့္ ေရာဂါမက်ြမ္းမီွျကိုတင္သိ၍ ကုသမႈခံယူရာတြင္မ်ားစြာအက်ိုးရွိပါသည္။

ေမတၱာမြန္ျဖင့္

ေႏြ

MyDoctor Telemedicine Application
Related posts
All Articlesကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ဆောင်းပါးများအထွေထွေ

ရာသီတုပ်ကွေးအဖြစ်များတတ်တဲ့ ဆောင်းအခါသမယ...

1 Mins read
ရာသီတုပ်ကွေးအဖြစ်များတတ်တဲ့ ဆောင်းအခါသမယ… ရာသီတုပ်ကွေးရောဂါပိုးဆိုတာ အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးတစ်မျိုးဝင်တဲ့ရောဂါပါ။ ကိုယ်ခံအားသာကောင်းရင် သူ့ဟာသူ ပြန်ကောင်းသွားနိုင်ပေမယ့် ပြန်သာမကောင်းခဲ့ဘူးဆိုရင် ပန်းနာပြန်ထတာ၊ အဆုတ်ရောင် ရောဂါ၊ အဆုတ်လေပြွန်ရောင်တာ၊ နားပိုးဝင်တာ၊ နှလုံးပြဿနာတွေနဲ့ အသက်ရှုရခက်တာတွေပါဖြစ်လာတတ်ပါတယ်။ ဒီရာသီတုပ်ကွေးရောဂါဟာ…. အသက်အရမ်းငယ်လွန်း၊ ကြီးလွန်းတဲ့အခါ အသက် ၁၉ နှစ်အောက်တည်းကစပြီး…
All Articlesကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ဆောင်းပါးများဆီးချိုရောဂါဖိုးဖိုးဖွားဖွား ကျန်းမာရေး

ဆီးချိုကြောင့်ဖြစ်တတ်တဲ့ ရေတိမ်၊ အတွင်းတိမ်ဆိုတာ ဘယ်လိုမျိုးလဲ

1 Mins read
ဆီးချိုကြောင့်ဖြစ်တတ်တဲ့ ရေတိမ်၊ အတွင်းတိမ်ဆိုတာ ဘယ်လိုမျိုးလဲ ❗ ဆီးချိုရောဂါဟာ အချိန်ကြာလာတဲ့အခါ သေချာသာမထိန်းနိုင်ဘူးဆိုရင် နှလုံး၊ကျောက်ကပ်၊ အာရုံကြောတွေသာမက မျက်လုံးကိုပါထိခိုက်လာနိုင်ပါတယ်။ မျက်လုံးမှာ ရေတိမ်၊ အတွင်းတိမ်ဖြစ်ရာကနေ တဆင့် နောက်ဆုံး မျက်စိအမြင်အာရုံဆုံးရှုံးသွားတဲ့ထိတောင်ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ အတွင်းတိမ်ဖြစ်တဲ့အခါ စစချင်းမှာ အမြင်အာရုံကိုနှောင့်ယှက်တာမျိုးမရှိပေမယ့် ကြာလာတဲ့အခါ အမြင်ဝါးလာတာမျိုး…
All Articlesကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ဆောင်းပါးများဆီးချိုရောဂါ

သင့်ဆီးချိုရောဂါနဲ့ ကျောက်ကပ်လေးရဲ့အနာဂတ်

1 Mins read
သင့်ဆီးချိုရောဂါနဲ့ ကျောက်ကပ်လေးရဲ့အနာဂတ်… ဆီးချိုရောဂါရှည်ကြာလာတဲ့အခါမှာ ခန္တာကိုယ်တွင်း ကျောက်ကပ်ရဲ့ အညစ်အကြေးတွေအရည်တွေကို စွန့်ထုတ်ပေးတဲ့ လုပ်ဆောင်မှုဟာ ကျဆင်းလာပါတယ်။ ဒီလိုလုပ်ဆောင်မှုကျဆင်းတာကနေ ကျောက်ကပ်လုံးဝမလုပ်မလုပ်တော့တဲ့အခြေအနေထိဖြစ်နိုင်ပြီး ကျောက်ကပ်ဆေးရတာ၊ ကျောက်ကပ်အစားထိုးရတာ တွေထိဖြစ်သွားနိုင်ပါတယ်။ ဒါ့ကြောင့် သင့်ဆီးချိုကို သေချာထိန်းသိမ်းပြီး ကုသမှုခံယူဖို့လိုပါလိမ့်မယ်။ ဆီးချိုရောဂါမှာ ကျောက်ကပ်ထိခိုက်နေပြီဆိုရင် စစချင်းမှာ လက္ခဏာသိပ်မပြတတ်ပေမယ့်…

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *