မွေးကင်းစကလေးအသားဝါခြင်း

မွေးကင်းစကလေးများ ဘာကြောင့်အသားဝါတတ်ပါသလဲ။ အသားဝါလာလျှင် မည်သို့ဆောင်ရွက်သင့်ပါသနည်း။

မွေးကင်းစကလေး ဟူသည် မွေးစမှ ကလေးအသက် ၁ လအထိကို ဆိုလိုခြင်းဖြစ်ပါသည်။ ထိုအရွယ်ကလေးများ မျက်လုံးနှင့် အသားဝါခြင်းကို မွေးကင်းစကလေး အသားဝါခြင်း ဟုခေါ်ပါသည်။

လူကြီးများကဲ့သို့ အသည်းရောင်ခြင်း၊ သည်းခြေလမ်းကြောင်းပိတ်ခြင်း စသော ရောဂါကြောင့်သာ ဖြစ်ခြင်းမဟုတ်ပါ။

အသားဝါခြင်း အကြောင်းအရင်းမှာ

  • ငယ်သွေးလဲ၍ဝါခြင်း
  • အမေနှင့် သွေးအမျိုးအစား မတူ၍ဝါခြင်း( အေဘီအိုABO သို့ မဟုတ် အာအိပ်ချ် Rh)
  • G6PD ဟုခေါ်သော သွေးတွင်းဓာတ်တစ်မျိုး ချို့တဲ့၍ဝါခြင်း
  • မိခင်နို့ကြောင့် ဝါခြင်း(မိခင်နို့သည် ကြာရှည်ကလေးအသားဝါခြင်း ဖြစ်တတ်သော်လည်း ကလေးအတွက် အန္တရာယ် မရှိပါ။ ထို့အပြင် အာဟာရဓာတ် ကြွယ်ဝသောကြောင့် မိခင်နို့တိုက်ကျွေးရန် အထူးလိုအပ်ပါသည်။
  • မွေးရာပါရောဂါများကြောင့် ဝါခြင်း။
  • လည်ပင်းဓာတ် ချို့တဲ့ခြင်း၊ အသည်းခြောက်ခြင်း၊ သည်းခြေပြွန်ပိတ်ခြင်း စသည်တို့ ကြောင့်ဝါခြင်း။

များသောအားဖြင့် အသက် ၂ရက်မှ ၇ရက်အတွင်းဝါလေ့ ရှိပါသည်။ ဦးစွာ မျက်လုံးနှင့် မျက်နှာ စဝါလာသည်။ ထို့နောက် ကိုယ်အပေါ်ပိုင်း၊ ပြီး ဝမ်းဗိုက်၊ ပြီးနောက် ပေါင်နှင့် လက်မောင်း၊ နောက်ဆုံးမှ ခြေဖဝါး လက်ဖဝါး ဤသို့ အစဉ်အတိုင်းဝါ ပါသည်။

ကလေး အသားဝါလာသည်ဟုထင်ပါက

  • မိခင်နို့ ပိုမိုတိုက်ကျွေးပါ။
  • ဝါသော၊ အဝါရောင် အဝတ်အစား အသုံးအဆောင်များ မသုံးရပါ။
  • ကလေးပစ္စည်းများ အတွင်းသို့ ပရုတ်လုံးမထည့်ပါနှင့်။
  • အနည်းဆုံး မနက်တစ်ကြိမ် ညတစ်ကြိမ် ကလေးအသားမည်မျှဝါလာသည်ကို စောင့်ကြည့်ရန် လိုအပ်ပါသည်။
  • မျက်လုံးနှင့် မျက်နှာ၊ ကိုယ်အပေါ်ပိုင်း ထက်ပို၍ဝါလေ့ မရှိပါ။ အကယ်၍ ဤထက် ပို၍ဝါလာပါက ဆရာဝန်တစ်ဦးနှင့် ပြသရန်လိုအပ်ပါသည်။

အောက်ပါ လက္ခဏာများ ရှိပါက ချက်ချင်းဆေးရုံသို့ သွားရောက်ပြသပါ။

  • ပေါင်နှင့် လက်မောင်း၊ခြေဖဝါး လက်ဖဝါး ဝါလာခြင်း
  • နို့ကောင်းစွာ မစို့နိုင်ခြင်း
  • အာခေါင်ခြစ်၍ ငိုခြင်း
  • တက်ခြင်း၊မှိန်းခြင်း

ကလေးအသားဝါလာပါက မည်သည့်စစ်ဆေးမှုများခံယူသင့်ပါသနည်း။

  • ကလေးသွေးအမျိုးအစားစစ်ဆေးခြင်း( ABO, Rh)
  • G6PD စစ်ဆေးခြင်း
  • သွေးတွင်းအဝါဓာတ်ပမာဏ စစ်ဆေးခြင်း
  • သွေးတွင်းအဝါဓာတ် အမျိုးအစား စစ်ဆေးခြင်း
  • သွေးနီဥ ပမာဏစစ်ဆေးခြင်း(PCV)
  • ရောဂါပိုးဝင်ရောက်မှု ရှိမရှိစစ်ဆေးခြင်း
  • ကာလသားရောဂါပိုးရှိမရှိ စစ်ဆေးခြင်း

မွေးကင်းစကလေးများတွင် သွေးတွင်းအဝါဓာတ်ကို အောက်ပါအတိုင်းစစ်ဆေးရပါမည်။

ကလေး၏ခြေဖနှောင့်မှ သွေးစက်အနည်းငယ်ယူ၍ စက်ထဲထည့်ကာ လှည့်ပြီး နောက် အဖြေကိုဖတ်ခြင်း ဖြင့် သိနိုင်ပါသည်။

လိုအပ်သလို (ဆရာဝန်ညွှန်ကြားသည့်အတိုင်း) သွေးဖောက်စစ်ဆေးရန် လိုပါသည်။

ကုသနိုင်သော နည်းလမ်းများ
မွေးကင်းစကလေးများအသားဝါခြင်းအကြောင်းများ နှင့် အိမ်တွင်းဆောင်ရွက်နိုင်သည်များကို ဖော်ပြခဲ့ပြီးဖြစ်ပါသည်။
သို့သော် ကလေးသည်

  • မွေးစမှ ၂ရက်အတွင်းဝါလာသည်ဖြစ်စေ၊
  • ၇ရက်ကျော်သော်လည်း အသားဝါ မကျလျှင်ဖြစ်စေ၊
  • အန္တရာယ် လက္ခဏာများပြလာ၍ ဖြစ်စေ၊
  • ကိုယ်နှင့် ခြေလက်များပါလာသည်ဖြစ်စေ၊
  • သွေးတွင်းအဝါဓာတ် ရှိသင့်သည်ထက် အဆမတန် ပိုများနေလျှင်ဖြစ်စေ

စသည်တစ်ခုခုဖြစ်လာပါက ကုသမှု ခံယူသင့်ပါသည်။

ပထမဦးဆုံးမှာ နီးစပ်ရာ ကျန်းမာရေးဆေးခန်း သို့မဟုတ် ဆေးရုံသို့ သွားရောက်၍ ဆရာဝန်နှင့်ပြသကာ စစ်ဆေးကုသမှုခံယူရပါမည်။
ကုသနိုင်သောနည်းလမ်းများမှာ

  • သွေးတွင်းအဝါဓာတ်ပမာဏကို အနီးကပ်စောင့်ကြည့်စစ်ဆေးခြင်း၊
  • မီးပြ၍ ကုသခြင်း၊
  • သွေးလဲ၍ ကုသခြင်း တို့ဖြစ်ပါသည်။

ကုသမှုမခံယူပါက မည်သည့်ဆိုးကျိုးများဖြစ်တတ်ပါသနည်း။

သွေးတွင်းအဝါဓာတ်သည် ၂၀mg% မကျော်လျှင် အန္တရာယ်မရှိပါ။ သို့သော် ထိုပမာဏထက်ကျော်သွားပါက ဦးနှောက်ကို ကာရန်ထားသော အမြှေးပါးကို ဖြတ်ကာ ဦးနှောက်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာပါသည်။ ဝင်ရောက်သောအခါ သွေးတွင်းအဝါဓာတ်ကြောင့် ဦးနှောက်ထိခိုက်မှု(kernicterus, ကာနေးထရပ်) ဖြစ်တတ်ပါသည်။

ကနဦးအစတွင်

  • နို့စို့နည်းခြင်း၊
  • အသံစူးစူးဖြင့် အော်ငိုခြင်း
  • မှိန်းခြင်း
  • တက်ခြင်း များဖြစ်တတ်ပါသည်။

သို့သော် အချိန်မီ ကုသမှုမခံယူပါက

  • အကြားအာရုံ ထိခိုက်ခြင်း
  • ဦးနှောက်ပျက်စီးခြင်း
  • ကလေး၏ ဖွံ့ဖြိုးမှုနှောင့်နှေးခြင်း
  • လေဖြတ်ခြင်း တို့ဖြစ်တတ်ပါသည်။

ရီချို(ဆေး ၁)

ေမြးကင္းစကေလးအသားဝါျခင္း

ေမြးကင္းစကေလးမ်ား ဘာေၾကာင့္အသား၀ါတတ္ပါသလဲ။ အသား၀ါလာလွ်င္ မည္သို႔ေဆာင္ရြက္သင့္ပါသနည္း။

ေမြးကင္းစကေလး ဟူသည္ ေမြးစမွ ကေလးအသက္ ၁ လအထိကို ဆိုလိုျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ထိုအရြယ္ကေလးမ်ား မ်က္လံုးနွင့္ အသား၀ါျခင္းကို ေမြးကင္းစကေလး အသား၀ါျခင္း ဟုေခၚပါသည္။

လူၾကီးမ်ားကဲ့သို႔ အသည္းေရာင္ျခင္း၊ သည္းေျခလမ္းေၾကာင္းပိတ္ျခင္း စေသာ ေရာဂါေၾကာင့္သာ ျဖစ္ျခင္းမဟုတ္ပါ။

အသား၀ါျခင္း အေၾကာင္းအရင္းမွာ

  • ငယ္ေသြးလဲ၍၀ါျခင္း
  • အေမႏွင့္ ေသြးအမ်ိဳးအစား မတူ၍၀ါျခင္း( ေအဘီအိုABO သို႔ မဟုတ္ အာအိပ္ခ်္ Rh)
  • G6PD ဟုေခၚေသာ ေသြးတြင္းဓာတ္တစ္မ်ိဳး ခ်ိဳ့တဲ့၍၀ါျခင္း
  • မိခင္ႏို့ေျကာင့္ ၀ါျခင္း(မိခင္နို့သည္ ၾကာရွည္ကေလးအသား၀ါျခင္း ျဖစ္တတ္ေသာ္လည္း ကေလးအတြက္ အႏၱရာယ္ မရိွပါ။ ထို့အျပင္ အာဟာရဓာတ္ ၾကြယ္၀ေသာေၾကာင့္ မိခင္ႏို့တိုက္ေကၽြးရန္ အထူးလိုအပ္ပါသည္။
  • ေမြးရာပါေရာဂါမ်ားေၾကာင့္ ၀ါျခင္း။
  • လည္ပင္းဓာတ္ ခ်ိဳ့တဲ့ျခင္း၊ အသည္းေျခာက္ျခင္း၊ သည္းေျချပြန္ပိတ္ျခင္း စသည္တို့ ေၾကာင့္၀ါျခင္း။

မ်ားေသာအားျဖင့္ အသက္ ၂ရက္မွ ၇ရက္အတြင္း၀ါေလ့ ရွိပါသည္။ ဦးစြာ မ်က္လံုးႏွင့္ မ်က္ႏွာ စ၀ါလာသည္။ ထို့ေနာက္ ကိုယ္အေပၚပိုင္း၊ ျပီး ၀မ္းဗိုက္၊ ျပီးေနာက္ ေပါင္နွင့္ လက္ေမာင္း၊ ေနာက္ဆံုးမွ ေျခဖ၀ါး လက္ဖ၀ါး ဤသို့ အစဥ္အတိုင္း၀ါ ပါသည္။

ကေလး အသား၀ါလာသည္ဟုထင္ပါက

  • မိခင္နုိ့ ပိုမိုတိုက္ေကၽြးပါ။
  • ၀ါေသာ၊ အ၀ါေရာင္ အ၀တ္္အစား အသံုးအေဆာင္မ်ား မသံုးရပါ။
  • ကေလးပစၥည္းမ်ား အတြင္းသို့ ပရုတ္လံုးမထည့္ပါႏွင့္။
  • အနည္းဆံုး မနက္တစ္ၾကိမ္ ညတစ္ၾကိမ္ ကေလးအသားမည္မ်ွ၀ါလာသည္ကို ေစာင့္ၾကည့္ရန္ လိုအပ္ပါသည္။
  • မ်က္လံုးႏွင့္ မ်က္ႏွာ၊ ကိုယ္အေပၚပိုင္း ထက္ပို၍၀ါေလ့ မရိွပါ။ အကယ္၍ ဤထက္ ပို၍၀ါလာပါက ဆရာ၀န္တစ္ဦးနွင့္ ျပသရန္လိုအပ္ပါသည္။

ေအာက္ပါ လကၡဏာမ်ား ရွိပါက ခ်က္ခ်င္းေဆးရံုသို့ သြားေရာက္ျပသပါ။

  • ေပါင္နွင့္ လက္ေမာင္း၊ေျခဖ၀ါး လက္ဖ၀ါး ၀ါလာျခင္း
  • နို့ေကာင္းစြာ မစို့နိုင္ျခင္း
  • အာေခါင္ျခစ္၍ ငိုျခင္း
  • တက္ျခင္း၊မွိန္းျခင္း

ကေလးအသား၀ါလာပါက မည္သည့္စစ္ေဆးမႈမ်ားခံယူသင့္ပါသနည္း။

  • ကေလးေသြးအမ်ိဳးအစားစစ္ေဆးျခင္း( ABO, Rh)
  • G6PD စစ္ေဆးျခင္း
  • ေသြးတြင္းအ၀ါဓာတ္ပမာဏ စစ္ေဆးျခင္း
  • ေသြးတြင္းအ၀ါဓာတ္ အမ်ိဳးအစား စစ္ေဆးျခင္း
  • ေသြးနီဥ ပမာဏစစ္ေဆးျခင္း(PCV)
  • ေရာဂါပိုး၀င္ေရာက္မႈ ရွိမရွိစစ္ေဆးျခင္း
  • ကာလသားေရာဂါပိုးရွိမရွိ စစ္ေဆးျခင္း

ေမြးကင္းစကေလးမ်ားတြင္ ေသြးတြင္းအ၀ါဓာတ္ကို ေအာက္ပါအတိုင္းစစ္ေဆးရပါမည္။

ကေလး၏ေျခဖေနွာင့္မွ ေသြးစက္အနည္းငယ္ယူ၍ စက္ထဲထည့္ကာ လွည့္ျပီး ေနာက္ အေျဖကိုဖတ္ျခင္း ျဖင့္ သိနိုင္ပါသည္။

လိုအပ္သလုိ (ဆရာ၀န္ညႊန္ၾကားသည့္အတိုင္း) ေသြးေဖာက္စစ္ေဆးရန္ လိုပါသည္။

ကုသနိုင္ေသာ နည္းလမ္းမ်ား
ေမြးကင္းစကေလးမ်ားအသား၀ါျခင္းအေၾကာင္းမ်ား နွင့္ အိမ္တြင္းေဆာင္ရြက္နိုင္သည္မ်ားကို ေဖာ္ျပခဲ့ျပီးျဖစ္ပါသည္။
သို႔ေသာ္ ကေလးသည္

  • ေမြးစမွ ၂ရက္အတြင္း၀ါလာသည္ျဖစ္ေစ၊
  • ၇ရက္ေက်ာ္ေသာ္လည္း အသား၀ါ မက်လွ်င္ျဖစ္ေစ၊
  • အႏၱရာယ္ လကၡဏာမ်ားျပလာ၍ ျဖစ္ေစ၊
  • ကိုယ္နွင့္ ေျခလက္မ်ားပါလာသည္ျဖစ္ေစ၊
  • ေသြးတြင္းအ၀ါဓာတ္ ရွိသင့္သည္ထက္ အဆမတန္ ပိုမ်ားေနလွ်င္ျဖစ္ေစ

စသည္တစ္ခုခုျဖစ္လာပါက ကုသမႈ ခံယူသင့္ပါသည္။

ပထမဦးဆံုးမွာ နီးစပ္ရာ က်န္းမာေရးေဆးခန္း သို႔မဟုတ္ ေဆးရံုသို႔ သြားေရာက္၍ ဆရာ၀န္နွင့္ျပသကာ စစ္ေဆးကုသမႈခံယူရပါမည္။
ကုသနိုင္ေသာနည္းလမ္းမ်ားမွာ

  • ေသြးတြင္းအ၀ါဓာတ္ပမာဏကို အနီးကပ္ေစာင့္ၾကည့္စစ္ေဆးျခင္း၊
  • မီးျပ၍ ကုသျခင္း၊
  • ေသြးလဲ၍ ကုသျခင္း တို႔ျဖစ္ပါသည္။

ကုသမႈမခံယူပါက မည္သည့္ဆိုးက်ိဳးမ်ားျဖစ္တတ္ပါသနည္း။

ေသြးတြင္းအ၀ါဓာတ္သည္ ၂၀mg% မေက်ာ္လွ်င္ အႏၱရာယ္မရွိပါ။ သို႔ေသာ္ ထိုပမာဏထက္ေက်ာ္သြားပါက ဦးေနွာက္ကို ကာရန္ထားေသာ အေျမွးပါးကို ျဖတ္ကာ ဦးေႏွာက္အတြင္းသို႔ ၀င္ေရာက္လာပါသည္။ ၀င္ေရာက္ေသာအခါ ေသြးတြင္းအ၀ါဓာတ္ေၾကာင့္ ဦးေနွာက္ထိခိုက္မႈ(kernicterus, ကာေနးထရပ္) ျဖစ္တတ္ပါသည္။

ကနဦးအစတြင္

  • နို႔စို႔နည္းျခင္း၊
  • အသံစူးစူးျဖင့္ ေအာ္ငိုျခင္း
  • မွိန္းျခင္း
  • တက္ျခင္း မ်ားျဖစ္တတ္ပါသည္။

သို႔ေသာ္ အခ်ိန္မီ ကုသမႈမခံယူပါက

  • အၾကားအာရံု ထိခိုက္ျခင္း
  • ဦးေႏွာက္ပ်က္စီးျခင္း
  • ကေလး၏ ဖြံ႔ျဖိဳးမႈေႏွာင့္ေႏွးျခင္း
  • ေလျဖတ္ျခင္း တို႔ျဖစ္တတ္ပါသည္။

ရီခ်ိဳ(ေဆး ၁)

MyDoctor Telemedicine Application
Related posts
All Articlesကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ဆောင်းပါးများအထွေထွေ

ရာသီတုပ်ကွေးအဖြစ်များတတ်တဲ့ ဆောင်းအခါသမယ...

1 Mins read
ရာသီတုပ်ကွေးအဖြစ်များတတ်တဲ့ ဆောင်းအခါသမယ… ရာသီတုပ်ကွေးရောဂါပိုးဆိုတာ အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးတစ်မျိုးဝင်တဲ့ရောဂါပါ။ ကိုယ်ခံအားသာကောင်းရင် သူ့ဟာသူ ပြန်ကောင်းသွားနိုင်ပေမယ့် ပြန်သာမကောင်းခဲ့ဘူးဆိုရင် ပန်းနာပြန်ထတာ၊ အဆုတ်ရောင် ရောဂါ၊ အဆုတ်လေပြွန်ရောင်တာ၊ နားပိုးဝင်တာ၊ နှလုံးပြဿနာတွေနဲ့ အသက်ရှုရခက်တာတွေပါဖြစ်လာတတ်ပါတယ်။ ဒီရာသီတုပ်ကွေးရောဂါဟာ…. အသက်အရမ်းငယ်လွန်း၊ ကြီးလွန်းတဲ့အခါ အသက် ၁၉ နှစ်အောက်တည်းကစပြီး…
All Articlesကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ဆောင်းပါးများဆီးချိုရောဂါဖိုးဖိုးဖွားဖွား ကျန်းမာရေး

ဆီးချိုကြောင့်ဖြစ်တတ်တဲ့ ရေတိမ်၊ အတွင်းတိမ်ဆိုတာ ဘယ်လိုမျိုးလဲ

1 Mins read
ဆီးချိုကြောင့်ဖြစ်တတ်တဲ့ ရေတိမ်၊ အတွင်းတိမ်ဆိုတာ ဘယ်လိုမျိုးလဲ ❗ ဆီးချိုရောဂါဟာ အချိန်ကြာလာတဲ့အခါ သေချာသာမထိန်းနိုင်ဘူးဆိုရင် နှလုံး၊ကျောက်ကပ်၊ အာရုံကြောတွေသာမက မျက်လုံးကိုပါထိခိုက်လာနိုင်ပါတယ်။ မျက်လုံးမှာ ရေတိမ်၊ အတွင်းတိမ်ဖြစ်ရာကနေ တဆင့် နောက်ဆုံး မျက်စိအမြင်အာရုံဆုံးရှုံးသွားတဲ့ထိတောင်ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ အတွင်းတိမ်ဖြစ်တဲ့အခါ စစချင်းမှာ အမြင်အာရုံကိုနှောင့်ယှက်တာမျိုးမရှိပေမယ့် ကြာလာတဲ့အခါ အမြင်ဝါးလာတာမျိုး…
All Articlesကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ဆောင်းပါးများဆီးချိုရောဂါ

သင့်ဆီးချိုရောဂါနဲ့ ကျောက်ကပ်လေးရဲ့အနာဂတ်

1 Mins read
သင့်ဆီးချိုရောဂါနဲ့ ကျောက်ကပ်လေးရဲ့အနာဂတ်… ဆီးချိုရောဂါရှည်ကြာလာတဲ့အခါမှာ ခန္တာကိုယ်တွင်း ကျောက်ကပ်ရဲ့ အညစ်အကြေးတွေအရည်တွေကို စွန့်ထုတ်ပေးတဲ့ လုပ်ဆောင်မှုဟာ ကျဆင်းလာပါတယ်။ ဒီလိုလုပ်ဆောင်မှုကျဆင်းတာကနေ ကျောက်ကပ်လုံးဝမလုပ်မလုပ်တော့တဲ့အခြေအနေထိဖြစ်နိုင်ပြီး ကျောက်ကပ်ဆေးရတာ၊ ကျောက်ကပ်အစားထိုးရတာ တွေထိဖြစ်သွားနိုင်ပါတယ်။ ဒါ့ကြောင့် သင့်ဆီးချိုကို သေချာထိန်းသိမ်းပြီး ကုသမှုခံယူဖို့လိုပါလိမ့်မယ်။ ဆီးချိုရောဂါမှာ ကျောက်ကပ်ထိခိုက်နေပြီဆိုရင် စစချင်းမှာ လက္ခဏာသိပ်မပြတတ်ပေမယ့်…

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *