အရေပြားကင်ဆာ ကာကွယ်ဖို့ရာ

ကျန်းမာစိုပြေပြီး ရောဂါကင်းဝေးတဲ့ အသားအရည်လေးကို မိန်းကလေးတို့ပိုင်ဆိုင်လိုကြမှာပါ

အဲ့ဒါကြောင့် ဒီတစ်ခါမှာတော့ အသားအရေလေးတွေလှပပြီး အရေပြားကင်ဆာမဖြစ်အောင် ဘယ်လိုတွေကာကွယ်ရမလဲဆိုတာလေးပြောပြချင်ပါတယ်

အရင်ဦးဆုံးအရေပြားကင်ဆာဆိုတာ ဘာလဲဆိုတာပြောပြပါမယ်

 

အရေပြားကင်ဆာမှာ ဖြစ်တဲ့ဆဲလ်တွေအပေါ်မူတည်ပြီး အဓိက(၃)မျိုးရှိပါတယ်

1)Squamous cell carcinoma(SCC)

2)Basal cell carcinoma (BCC)

3)Melanoma တို့ဖြစ်ပါတယ်။

1)SCC က နေရောင်ခြည်ထိတွေ့မှုများတာကြောက့်အဓိကဖြစ်ပွားပြီး မျက်နှာ၊လည်ပင်း၊နဲ့နားရွက်တွေမှာဖြစ်တတ်တယ်

2)BCC ကလဲအထက်ပါ SCC ကဲ့သို့ UV ray တွေအထိများတာကြောင့်ပါပဲ။ သူကတော့မျက်နှာနဲ့လည်ပင်းတွေအဖြစ်များပါတယ်။

3)Melanoma ကိုတော့မှဲ့ကင်ဆာလို့ လူသိများကြပေမယ့် ရိုးရိုးပုံမှန်အသားအရည်ကလဲဖြစ်တတ်ပါတယ်။နေရောင်ခြည်မထိလဲဖြစ်တတ်ပြီး အမျိုးသားတွေမှာ မျက်နှာနဲ့ကိုယ်လုံးတွေပေါ်အဖြစ်များပြီး အမျိုးသမီးတွေမှာတော့ခြေထောက်တွေမှာအဖြစ်များပါတယ်။

အခြားအဖြစ်နည်းတဲ့ အရေပြားကင်ဆာတွေလဲရှိပါသေးတယ်-Kaposi sarcoma,Merkel cell carcinoma,Sebaceous gland carcinoma တို့ဖြစ်ပါတယ်။ အဖြစ်မများတာမို့ မပြောတော့ပါဘူး။

အရေပြားကင်ဆာဘယ်လိုကာကွယ်မလဲ?

ဘယ်လိုကာကွယ်မလဲဆိုတော့ အဓိကက နေရောင်ခြည်မှာပါတဲ့ UVA,UVB တို့ကြောင့်အဖြစ်များတာမို့ နေရောင်ခြည်မသင့်အောင်၊နေလောင်မခံရအောင် ကာကွယ်ရမှာပါ။ အခြား မျိုးရိုးလိုက်တာတို့၊ဓါတ်ရောင်ခြည်သင့်တာတို့၊ခုခံအားကျဆင်းတဲ့ရောဂါများ(ဥပမာ AIDS)မှာလဲဖြစ်တတ်ပါတယ်။ ကာကွယ်ရမယ့်နည်းလမ်းလေးတွေပြောပြပါမယ်

၁)နေလောင်ဒဏ်ကိုရှောင်ပါ။

ပုံမှန်အားဖြင့် မနက်၁၀နာရီမှ ညနေ၄နာရီအတွင်းမှာ UVပါဝင်မှုအများဆုံးဖြစ်တာကြောင့် မနက်၁၀နာရီ မှ ညနေ၄နာရီ အတွင်းနေရောင်ခြည်ရှောင့်သင့်ပေမယ့် ကျွန်တော်တို့လိုပူပြင်းတဲ့ဒေသတွေမှာတော့ မနက်၉နာရီလောက်ကစ ရှောင်သင့်ပါပြီ။

၂)အရိပ်ကိုရှာပါ

မနက်၉နာရီမှ ညနေ၄နာရီအတွင်း နေရိပ်ထဲတွင်သာနေထိုင်သင့်ပါတယ်၊၊

၃)Sunscreen လိမ်းပါ

လိမ်းရာမှာအနည်းဆုံး SPF30ပါတာကစလိမ်းသင့်ပါတယ်။ဘယ်လိုလိမ်းရမလဲဆို အဝတ်အထည်မဖုံးတဲ့နေရောင်ခြည်နဲ့ထိသမျှနေရာအကုန်လိမ်းရပါမယ်။၂ နာရီခြားတစ်ခါလိမ်းသင့်ပါတယ်။

၄)အဝတ်အထည်ဖြင့်ကာကွယ်ပါ

တတ်နိုင်သမျှနေရောင်ခြည်ထိတဲ့ နေရာနည်းအောင်ဝတ်ပါ(အင်္ကျီလက်ရှည်၊ဘောင်းဘီရှည် စသည်)၊ဦးထုပ်ကိုလဲလျှာထိုးကြီးကြီးပါတာဆောင်းပါ၊နောက် နေကာမျက်မှန်တပ်ဖို့မမေ့ပါနဲ့ ဖက်ရှင်လဲကျ နေရောင်ခြည်လဲကာကွယ်ပြီးသားဖြစ်ပါတယ်။

၅)Tanning beds တွေကိုရှောင်ပါ

အနောက်နိုင်ငံတွေမှာတော့ အသားအရေညိုအောင်ဆိုပြီး UV ray ထုတ်ပေးတဲ့ Tanning bedsတွေနဲ့လှုံကြတာရှိပါတယ်။

၆) မိမိအရေပြားကိုတစ်လတစ်ကြိမ်ကြည့်ရှုစစ်ဆေးပါ

ဟုတ်ပါတယ် အရေပြားပေါ်မှာအဖုအပိန့်၊အကွက်တွေထွက်လာသလား၊ဘာတွေပြောင်းလဲမှုရှိသလဲဆိုတာ တစ်လတစ်ခါစစ်ဆေးပါ။

၇)တစ်နှစ်တစ်ကြိမ် အရေပြားအထူးကုဆရာဝန်နဲ့ပြသပြီး စစ်ဆေးကုသမှုခံယူသင့်ပါတယ်။

အထက်ပါအချက်ကလေးတွေလိုက်နာပြီး ကျန်းမာလှပ၍ စွန်းလှပတဲ့အသားအရည်လေးကိုပိုင်ဆိုင်ကြပါစို့။

Dr ZY

Related posts
All Articlesကိုယ်ဝန်ဆောင်နှင့်မိခင် ကျန်းမာရေးမိခင်နှင့်ကလေးကျန်းမာရေး

Complication of lack of antenatal care

1 Mins read
ကိုယ်ဝန်မအပ်ခြင်းရဲ့ ပြဿနာများ မိမိရင်သွေးလေးတွေ ကျန်းကျန်းမာမာနဲ့ မွေးဖွားကြီးပြင်းလာစေချင်တာ မိဘတိုင်းရဲ့ ဆန္ဒတစ်ခုပဲဖြစ်ပါတယ်။ ကျန်းမာသန်စွမ်းတဲ့ ကလေးငယ်တွေအဖြစ် ကြီးပြင်းလာစေဖို့ ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ် အချိန်တည်းက ဂရုစိုက်သင့်ပါတယ်။ တတ်ကျွမ်းနားလည်တဲ့ ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်သူများနဲ့ စောလျင်စွာ ကိုယ်ဝန်အပ်ခြင်း၊ ညွှန်ကြားချက်များ လိုက်နာခြင်း၊ စနစ်တကျ ကိုယ်ဝန်စောင့်ရှောက်မှုများ…
နေထိုင်မှုပုံစံအထွေထွေရောဂါများအလှအပနှင့်နေထိုင်စားသောက်မှုပုံစံ

Why do bones and joints make noises every time they move?

1 Mins read
အရိုးနှင့် အဆစ် တွေကနေ လှုပ်ရှားလိုက်တိုင်း အသံတွေထွက်နေတာ ဘာကြောင့်လဲ… ကျွန်တော် တို့ရဲ့ အရိုးနှင့် အဆစ်တွေဟာ လှုပ်ရှားမှုလုပ်လိုက်တာနဲ့ အရိုးတွေ အဆစ်တွေကြားထဲကနေ အသံတွေထွက်လာတတ်တာ လူတိုင်း အနည်းနှင့် အများကြုံဘူး သိဘူးကြမှာပါ။ ဘာကြောင့် ဒီလိုအသံတွေ ဖြစ်ရလဲ ဘယ်လို…
စားသောက်မှုပုံစံအလှအပနှင့်နေထိုင်စားသောက်မှုပုံစံ

Vitamin B မချို့တဲ့ရအောင် ဘာတွေ စား‌ပေးရမလဲ ❓

1 Mins read
Vitamin B ဆိုတာကတော့ Vitamin B1, B2,B6 နဲ့ B12 တို့ကို ပေါင်းစပ်ပြီး B Complex လို့လဲ ခေါ်ကြပါတယ်၊B-Complex ကဆိုရင် ခန္ဓာကိုယ်မှာရှိတဲ့ အချို့သော Enzymes တွေ လုပ်ဆောင်ရန်အတွက်မရှိမဖြစ်လိုအပ်ပါတယ်၊Vitamin-B ဟာဆိုရင် ကျန်းမာရေးအတွက်အရမ်းကိုမှအရေးပါ…