Illusion ထင္ေယာင္ထင္မွားျဖစ္ျခင္း၊ အာရံုမွားျခင္း

အာရံုငါးပါးတြင္ ေတြ႔ထိသမွ်ကို မွားယြင္းနားလည္ သိရွိျခင္းကို ဆိုလိုပါသည္။
ဥပမာ။  ။ ညအခါ သစ္ပင္ေပၚမွ ၾကိဳးတစ္ေခ်ာင္းတြဲေလာင္းက်ေနသည္ကိုေျမြဟုထင္ျမင္ျခင္းျဖစ္ပါသည္။
သာမာန္လူတစ္ေယာက္သည္

  • မီးထိုးၾကည့္၍ျဖစ္ေစ ၊
  • အနီးကပ္ေလ့လာ၍ျဖစ္ေစ အမွန္ကို သိနိုင္ပါသည္။

သို႔ေသာ္ စိတ္ေစဒနာ ခံစားရသူသည္ အမွန္ကို သိနားလည္နိုင္စြမ္း မရိွပါ။

Hallucination ( အာရံုေျခာက္ျခားျခင္း)

ျပင္ပမွ လံု႕ေဆာ္မႈ၊ အာရုံမ်ားမရွိဘဲ အာရံုထင္လာျခင္းကို အာရံုေျခာက္ျခားျခင္းဟု ေခၚပါသည္။ အာရံုအားလံုး(အၾကား၊ အျမင္၊ အနံ႔၊ အရသာ၊ အေတြ႔အထိ၊) တြင္ ျဖစ္တတ္ပါသည္။ သို႔ေသာ္ အၾကားအာရံုနွင့္ အျမင္အာရံုတြင္ ပို၍ ျဖစ္တတ္ပါသည္။

  • အျမင္အာရံု ေျခာက္ျခားျခင္း
  • အၾကားအာရံု ေျခာက္ျခားျခင္း
    • လူ ၂ေယာက္ျငင္းခံုေနသံမ်ား ၾကားရျခင္း
    • အမိန္႔ေပးေနသံမ်ားၾကားရျခင္း
    • မိမိေတြးေနသည္ကိုျပန္ၾကားရျခင္း စသည္
  • အနံ႔အာရံု ေျခာက္ျခားျခင္း
  • အရသာ အာရံု ေျခာက္ျခားျခင္း
  • အေတြ႔အထိအာရံု ေျခာက္ျခားျခင္း
    • ကိုယ္ေပၚတြင္ အေကာင္ငယ္ေလးမ်ားေျပးေနသည္ဟု ခံစားရသည္မွစ၍ မီးစနွင့္ထိုးသလို ပူေလာင္ျခင္းအထိျဖစ္တတ္ပါသည္။

အာရံုေျခာက္ျခားသည္ စိတ္ေ၀ဒနာတစ္မ်ိဳးျဖစ္ေသာ္လည္း သာမန္လူမ်ားတြင္လည္းျဖစ္တတ္ပါသည္။

ဥပမာ။ ။အဖ်ားၾကီးလြန္းေသာအခါ၊ ေဆး သို႔ အစာတစ္ခုခု အဆိပ္သင့္ေသာအခါမ်ားတြင္ ျဖစ္ေလ့ရွိပါသည္။

ယံုမွားလြန္ျခင္း( မဟုတ္သည္ကို အဟုတ္ထင္)

ယံုမွားလြန္ျခင္းဆိုသည္မွာ မည္သို႕ပင္အက်ိဳးအေၾကာင္းျပ ေျပာဆိုပါေစ မိမိယံုၾကည္ေသာ အေၾကာင္းအရာအမွားကိုသာ စြဲစြဲျမဲျမဲယံုၾကည္ျခင္းျဖစ္ပါသည္။ လူအမ်ားကိုးကြယ္ေသာ ဘာသာေရး၊ ဓေလ့ထံုးစံမ်ားကို ဆိုလိုျခင္းမဟုတ္ေပ။

ယံုမွားျခင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးရွိပါသည္။

  • နွိပ္စက္မည္ဟုယံုၾကည္ေနျခင္း-အျခားသူ၊ အဖြဲ႕အစည္းတစ္ခုခုက မိမိကို ဖိစီးနွိပ္စက္ေနသည္၊ ဒုကၡေပးမည္ဟု ယံုၾကည္ေနျခင္း
  • ညႊန္းဆိုေနသည္ဟုယံု ၾကည္ျခင္း- လူမ်ားကမိမိကုိသာၾကည့္ေနသည္၊ မိမိအေၾကာင္းကို ေျပာဆိုေနသည္၊ စသည္ဟု ယံုၾကည္ေနျခင္း
  • ခမ္းနားၾကီးက်ယ္သည္ဟု ယံုၾကည္ျခင္း-မိမိသည္ အလြန္အေရးပါသူ၊ ဘုရင္၊ သို႔ အေရးပါေသာသူမ်ားနွင့္မိတ္ေဆြ ျဖစ္သည္ ဟုယံုၾကည္ေနျခင္း
  • အျပစ္ရွိသည္ဟု ယံုၾကည္ေနျခင္း-မိမိသည္ မေကာင္းေသာသူ၊ ေကာက္က်စ္ေသာသူ၊ အမွားမ်ားလုပ္ေဆာင္ေသာသူျဖစ္၍ အျပစ္ဒဏ္ခံသင့္သည္ဟု ယံုၾကည္ျခင္း
  • မနာလိုအျမဲျဖစ္ေနျခင္း
  • မိမိ၏ ဇနီး၊ ခင္ပြန္းသည္သစၥာမရွိ ဟုယံုၾကည္ေနျခင္း စသည္။

ယံုမွားျခင္းသည္ ဥပေဒေဆးပညာအရ အလြန္အေရးၾကီးသည္။ ေ၀ဒနာခံစားရသူသည္ မိမိကိုယ္ကိုေသေၾကာင္းၾကံစည္မႈ၊ လူသတ္မႈ သို႔ ရာဇ၀တ္မႈမ်ားျပဳလုပ္လာနိုင္ေသာေၾကာင့္ ျဖစ္ပါသည္။

ေဒါက္တာခ်ိဳ(ေဆး ၁)