ကိုယ္​ဝန္​​ေဆာင္​​ေမ​ေမတို႔အတြက္​ ​ေဆာင္​ရန္​​ေ႐ွာင္​ရန္​ အျဖာျဖာ

ခ်စ္​သူစံုတြဲ လင္​မယား​ေတြၾကားမွာ ရင္​​ေသြး​ေလးပိုင္​ဆိုင္​ရ​ေတာ့မယ္​့ အခ်ိန္​ဟာ စိတ္​လႈပ္​ရွားစရာ အခ်ိန္​တစ္​ခုပဲျဖစ္​ပါတယ္​။ မိမိတို႔ သားသမီး ရတနာ​ေလး က်န္​းက်န္​းမာမာနဲ႔ ​ေမြးဖြားႏိုင္​ဖို႔ ဝမ္​းဗိုက္​ထဲမွာ ရိွစဥ္​အခါတည္​းက ဂ႐ုစိုက္​သင္​့ပါတယ္​။

၁။ က်န္​းမာ​ေရးနဲ႔ ညီညြတ္​မ်ွတစြာ စားပါ။

✔ သံဓာတ္​(iron) ကယ္​ဆီယမ္​(calcium) ႏွင္​့ ​ေဖာလစ္​အက္​ဆစ္​(folic acid) ​ေပါႂကြယ္​ဝတဲ့ အစားအစာ​ေတြ စားသံုးသင္​့ပါတယ္​။ ဒီအာဟာရဓာတ္​​ေတြဟာ ဗိုက္​ထဲမွာ ႀကီးထြားလာမယ္​့ က​ေလးအတြက္​ အ​ေရးႀကီးပါတယ္​။

-သံဓာတ္​​ေပါႂကြယ္​ဝသည္​့ အစားအ​စာမ်ား- အနီ​ေရာင္​ရိွ​ေသာအသားမ်ား(အမဲသား၊ ဆိတ္​သား)၊ အစိမ္​း​ေရာင္​ ဟင္​းသီးဟင္​းရြက္​မ်ား(ဟင္​းႏုႏြယ္​၊ ကန္​စြန္​းရြက္​)

-Calcium ကယ္​ဆီယမ္​ဓာတ္​က​ေတာ့ ႏို႔၊ ခ်ိပ္​စ္​၊ ဒိန္​ခ်ဥ္​၊ ဒိန္​ခဲ စ​တဲ့ ႏို႔နဲ႔ႏို႔ထြက္​ပစၥည္​းမ်ားမွာ အမ်ားဆံုး ပါဝင္​ပါတယ္​။

-Folic acid ​ေဖာလစ္​အက္​ဆစ္​ဓာတ္​ကို ဆန္​လံုးညိဳ၊ အစိမ္​း​ေရာင္​ဟင္​းသီးဟင္​းရြက္​နဲ႔ ​အ​ေစ့အဆံ​ေတြမွာ အဓိက ပါဝင္​ပါတယ္​။

✔တစ္​​ေန႔တာ အစားအ​ေသာက္​ထဲမွာ ကစီဓာတ္​၊ အသားဓာတ္​နဲ႔ အမ်ွင္​ဓာတ္​ ပါတဲ့ အစားအစာအုပ္​စု ၃ခုလည္​း ညီၫြတ္​မ်ွတစြာ ပါဝင္​သင္​့ပါတယ္​။

– ကစီဓာတ္​ ( အင္​အားျဖစ္​​ေစ​ေသာ အစားအစာမ်ား)➳ ဆန္​၊ ဂ်ံဳ၊ ​ေျပာင္​း၊ အာလူး

-အသားဓာတ္​( ႀကီးထြားဖြံ႔ၿဖိဳး​ေစ​ေသာ အစားအစာအုပ္​စု) ➳ အသားႏွင္​့ ပဲအမ်ိဳးမ်ိဳး၊ ဥအမ်ိဳးမ်ိဳး

-အမ်ွင္​ဓာတ္​ (​ေရာဂါကာကြယ္​​ေသာ အစားအစာအုပ္​စု) ➳ လတ္​ဆတ္​​ေသာ ဟင္​းသီးဟင္​းရြက္​ႏွင္​့ အသီးအႏွံမ်ား

✔ ကိုယ္​ဝန္​​ေဆာင္​​ေတြမွာ မိမိတို႔ သ​ေႏၶသား​ေလး​ကို ​ေဘးဥပါဒ္​ မျဖစ္​​ေစဖို႔ ​ေအာက္​ပါ အစားအ​ေသာက္​​ေတြကို​ေတာ့ ​ေ႐ွာင္​ၾကဥ္​သင္​့ပါတယ္​။

-အသားစိမ္​း၊ ငါးစိမ္​းမ်ား

-အမွည္​့လြန္​​ေန​ေသာ အသီးမ်ား

-ပိုးသတ္​ထားျခင္​း မရိွ​ေသာ သို႔ ​ေကာင္​းမြန္​စြာ ႀကိဳခ်က္​ထားျခင္​း မရိွ​ေသာ ႏို႔မ်ား

-​ေကာင္​းမြန္​စြာ ခ်က္​ျပဳတ္​ထားျခင္​း မရိွ​ေသာ အသားႏွင္​့ ဥမ်ား

-ငါးမန္​း၊ ၾကယ္​ငါး ကဲ့သို႔ ပင္​လယ္​ငါးမ်ား

-​ေကာ္​ဖီ၊ လၻက္​ရည္​ အလြန္​အကၽြံ ​ေသာက္​သံုးျခင္​း

၂။ ကိုယ္​ဝန္​​ေဆာင္​စဥ္​ ​ေဆးဝါးမ်ား ​ေသာက္​သံုးမႈ သတိျပဳပါ။

✔ Paracetamol- ကိုယ္​ဝန္​​ေဆာင္​စဥ္​ ​ေခါင္​းကိုက္​ျခင္​း၊ ခါးနာျခင္​းႏွင္​့ ကိုယ္​ခႏၶာ ကိုက္​ခဲမႈမ်ားအတြက္​ Paracetamol 500mg ၁ျပားကို စိတ္​ခ်စြာ​ေသာက္​သံုးႏိုင္​ပါတယ္​။

✔ အျခား​ေသာ အကိုက္​အခဲ​ေပ်ာက္​​ေဆးမ်ား (ဥပမာ- Ibuprofen) သည္​ သ​ေႏၶသား​ေလး​ကို ​ေဘးဥပါဒ္​ ျဖစ္​​ေစႏိုင္​လို႔. ကိုယ္​ဝန္​​ေဆာင္​စဥ္​ ပံုမွန္​အားျဖင္​့ မသံုးစြဲသင္​့ပါ။

✔ ဝမ္​းႏႈတ္​​ေဆး(laxatives) – ကိုယ္​ဝန္​​ေဆာင္​စဥ္​ ဝမ္​းခ်ဳပ္​ျခင္​းမ်ားအတြက္​ ဝမ္​းႏႈတ္​​ေဆးမ်ားအစား အမ်ွင္​ဓာတ္​ပါ​ေသာ ဟင္​းသီးဟင္​းရြက္​ႏွင္​့ ​ေရမ်ားမ်ား​ေသာက္​သင္​့တယ္​။ မသက္​သာပါက သက္​ဆိုင္​ရာ ဆရာဝန္​ၫႊန္​ၾကား​ေသာ ဝမ္​းမွန္​​ေဆး သို႔ ဝမ္​းႏႈတ္​​ေဆးသာ ​ေသာက္​ပါ။

✔ ကိုယ္​ဝန္​မရိွမီ မိမိပံုမွန္​မီွဝဲ​ေန​ေသာ ​ေဆးဝါးမ်ားရိွလ်ွင္​ ကိုယ္​ဝန္​ႏွင္​့သင္​့​ေတာ္​ျခင္​း ရိွ၊မရိွ ဆက္​လက္​​ေသာက္​သံုးရန္​ သင္​့၊မသင္​့ ဆရာဝန္​ႏွင္​့ ​ေမးျမန္​း​ေဆြး​ေႏြးသင္​့ပါတယ္​။

✔ folic acid(​ေဖာလစ္​အက္​ဆစ္​)- ရင္​​ေသြးရတနာ ယူရန္​ ရည္​ရြယ္​ခ်က္​ရိွပါက folic acid ​ေဆးကို ကိုယ္​ဝန္​မရိွမီကပင္​ စတင္​​ေသာက္​သံုးသင္​့ပါတယ္​။ ႀကိဳတင္​​မ​ေမ်ွာ္​လင္​့ထား​ေသာ ကိုယ္​ဝန္​ျဖစ္​ပါက ကိုယ္​ဝန္​ရိွသည္​ဟု စသိရသည္​့အခ်ိန္​မွစ၍ folic acid ကို ​ေန႔စဥ္​ ပံုမွန္​​ေသာက္​သံုးပါ။ မိခင္​ folic acid ဓာတ္​ခ်ိဳ႕တဲ့မႈ​ေၾကာင္​့ ​ေမြးဖြားလာမည္​့ က​ေလး​တြင္​ ဦး​ေႏွာက္​ႏွင္​့ ​ေက်ာ႐ိုးမဆိုင္​ရာ ​ေမြးရာပါ ခ်ိဳ႕ယြင္​းမႈမ်ားမွ ကာကြယ္​ရန္​ျဖစ္​သည္​။

✔ Vit-D ျဖည္​့စြက္​အား​ေဆး- ဝမ္​းထဲရိွ ရင္​​ေသြးငယ္​ ႀကီးထြားဖြံၿဖိဳးမႈမ်ား ​ေကာင္​းမြန္​​ေစရန္​ Vit-D ျဖည္​့စြက္​အား​ေဆးမ်ားလည္​း ​ေသာက္​သံုးႏိုင္​ပါတယ္​။

၃။ ​ေဆးလိပ္​​ေသာက္​ျခင္​း

– ​ေဆးလိပ္​ႏွင္​့ ​ေဆး​ေပါ့လိပ္​မ်ား ​ေသာက္​သံုးမႈက ဝမ္​းထဲရိွ သ​ေႏၶသားကို မ်ားစြာ ထိခိုက္​ႏိုင္​လို႔ ကိုယ္​ဝန္​​ေဆာင္​မွ ႏို႔တိုက္​ခ်ိန္​အထိ ​ေဆးလိပ္​​ေသာက္​ျခင္​း ​ေ႐ွာက္​ၾကဥ္​သင့္​ပါတယ္​။

၄။ အရက္​​ေသစာ ​ေသာက္​သံုးျခင္​း

– ကိုယ္​ဝန္​​ေဆာင္​ထားတဲ့ မိခင္​​ေလာင္​း​ေတြမွာ အရက္​​ေသာက္​သံုးျခင္​းကလည္​း မသင္​့​ေတာ္​ပါဘူး။ မိခင္​အရက္​​ေသာက္​လ်ွင္​ အရက္​အနည္​းငယ္​သည္​ အခ်င္​းမွတစ္​ဆင္​့ ဝမ္​းထဲရိွ သ​ေႏၶသားကို ​ေရာက္​ရိွႏိုင္​ပါတယ္​။ သ​ေႏၶသားအဆင္​့မွာ ကိုယ္​ခႏၶာထဲ​ေရာက္​ရိွလာတဲ့ အရက္​ကို ​ေခ်ဖ်က္​ႏိုင္​ျခင္​း၊ စြန္​႔ထုတ္​ႏိုင္​ျခင္​း စြမ္​းရည္​ နည္​းပါး​ေနပါ​ေသးတယ္​။ ဒါ​ေၾကာင္​့ ဖြံၿဖိဳးမ​ႈ​ေႏွာင္​့​ေႏွးျခင္​း၊ လမ​ေစ့မီ ​ေမြးဖြားျခင္​း၊ ကိုယ္​ကာယ ဖံြ႔ၿဖိဳးမႈ၊ ဥာဏ ဖြံၿဖိဳးမႈ ​ေပါင္​းစံု ထိခိုက္​ႏိုင္​ပါတယ္​။ ကိုယ္​ဝန္​ႏုစဥ္​(ပထမ၃လအတြင္​း) အရက္​​ေသစာ​ ​ေသာက္​သံုးျခင္​းကလည္​း က​ေလးပ်က္​က်ႏိုင္​​ေခ် ပိုမ်ားႏိုင္​ပါတယ္​။

၅။ အႏၱရာယ္​ရိွတဲ့ အလုပ္​အကိုင္​မ်ားကို ​ေ႐ွာင္​ၾကဥ္​ပါ။

ကိုယ္​ဝန္​​ေဆာင္​စဥ္​ကာလအတြင္​း ဓာတုပစၥည္​း၊ မီးခိုး​ေငြ႔မ်ား၊ ဓာတ္​မွန္​​ေရာင္​ျခည္​မ်ား၊ တိရစာၦန္​မ်ားႏွင္​့ ထိ​ေတြ႔ျခင္​း၊ ျပင္​းျပင္​းထန္​ထန္​ ​ေလ့က်င္​့ခန္​း၊ လႈပ္​႐ွားမႈမ်ားလည္​း ​ေ႐ွာင္​ၾကဥ္​သင္​့ပါတယ္​။

၆။ ဒါ​ေတြအျပင္​ အ​ေရးႀကီးတဲ့ အခ်က္​တစ္​ခုက​ေတာ့ တတ္​ႏိုင္​သမ်ွ​ေစာလ်ွင္​စြာ တတ္​ကြၽမ္​းနားလည္​တဲ့ သားဖြားမီးယပ္​ဆရာဝန္​ သို႔ ဆရာမမ်ားႏွင္​့ ဗိုက္​အပ္​ျခင္​း၊ ​ေမးခိုင္​ကာကြယ္​​ေဆးထိုးျခင္​း၊ လိုအပ္​​ေသာ စမ္​းသပ္​စစ္​​ေဆးမႈမ်ား၊ ​ေသြးစစ္​ျခင္​းမ်ား ျပဳလုပ္​ၿပီး က်န္​းမာ​ေသာ ကိုယ္​ဝန္​​ေဆာင္​ကာလမ်ားကို ပိုင္​ဆိုင္​ႏိုင္​ပါတယ္​။

က်န္​းမာလွပ​ေသာ ဘဝတစ္​ခု ပိုင္​ဆိုင္​​ေစရန္​ ရည္​ရြယ္​လ်က္​

ပြင္​့ရည္​(​ေဆး၂)