ေဒါင္းေရာဂါ

Down syndrome ဆိုတာ ေမြးရာပါမ်ဳိး႐ိုးဗီဇေရာဂါတစ္ခုျဖစ္ပါတယ္။ လူတိုင္းမွာမိမိနဲ႔သက္ဆိုင္တဲ့ မ်ဳိးဗီဇ(gene) အေျမာက္အျမားရိွပါတယ္၊။ အဆိုပါgene ေတြကို chromosomeဆိုတဲ့ အစုအေဝးအေနနဲ႔ ရစ္ပတ္ၿပီး ဆဲလ္တစ္ခုျခင္းစီရဲ႕ nucleusမွာထားရိွပါတယ္။ nucleusေတြမွာ chromosome 23စံု (46ခု) ရိွၿပီး 1,2,3 စသျဖင့္ 23ထိ နံပါတ္စဥ္တပ္ထားပါတယ္။ Down syndromeဆိုတာ chromosome အစံု 21မွာ chromosome 2ခုမဟုတ္ပဲ 3ခုျဖစ္ေနတာရင္ down syndromeရဲ႕ လကၡဏာေတြေပၚလာပါတယ္။

Down syndromeရဲ႕ လကၡဏာေတြက အမ်ဳိးမ်ဳိးရိွႏိုင္ပါတယ္။ ႀကီးထြားႏႈန္းေႏွးေကြးတာ၊ အျခားသူမ်ားထက္ ဥာဏ္ရည္နိမ့္က်တာေတြရိွႏိုင္ပါတယ္။ down syndromeရိွတဲ့ အရြယ္ေရာက္ၿပီးသားလူတစ္ေယာက္ဟာ 9ႏွစ္-10ႏွစ္ကေလးအရြယ္ရဲ႕ ဥာဏ္ရည္ရိွေနတာေတြလည္းျမင္ေတြ႕ရပါတယ္။ ဥာဏ္ရည္ခ်ဳိ႕တဲ့ႏိုင္တဲ့ အတိုင္းအတာကေတာ့ ကြဲျပားမႈရိွႏိုင္ပါတယ္။

Down syndromeမွာ ေမြးရာပါႏွလံုးေရာဂါနဲ႔တြဲေနတာေတြလည္းရိွတတ္ပါတယ္။ ႏွလံုးမွာရိွတဲ့အခန္းေတြတစ္ခုနဲ႔တစ္ခုကို ပိုင္းျခားထားတဲ့အကာအရံေတြ မေကာင္းတာ(ventricular Septal defect, atrial septal defect)ေတြျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။

အစာအိမ္နဲ႔အူလမ္းေၾကာင္းမွာဆိုရင္လည္း ေမြးကာစမွာႏို႔တိုက္ရတာ အခက္အခဲရိွႏိုင္ပါတယ္။ အူသိမ္က်ဥ္းတာ၊ ဝမ္းသြားရတာခက္ခဲတာေတြလည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ မ်ဳိးဆက္ပြားက်န္းမာေရးအေနနဲ႔ အပ်ဳိေဖာ္လူပ်ဳိေဖာ္ဝင္တာေနာက္က်တာ၊ ကေလးရဖို႔ခဲယဥ္းတာ၊ ၿမံဳတာေတြျဖစ္ႏို္င္ပါတယ္။ ေျခေခ်ာင္းလက္ေခ်ာင္းေလးေတြတိုေနတာ၊ ေခါင္းေသးေနတာ၊ လူေကာင္ေသးတာေတြလည္းေတြ႕ရပါတယ္။ thyroidေဟာ္မုန္းခ်ဳိ႕တဲ့တာ၊ ေရာဂါပိုးဝင္ၿပီး မၾကာခဏဖ်ားနာတာ၊ ခုခံအားနည္းပါးတာေတြေတြ႕ရတဲ့အျပင္ ေသြးကင္ဆာျဖစ္ပြားႏိုင္တာလည္းရိွပါတယ္။

Down syndromeရိွႏိုင္လားဆိုတာကိုသိႏိုင္တဲ့နည္းလမ္းကေတာ့ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္ 10ပတ္နဲ႔ 13ပတ္ၾကားမွာ မိခင္ရဲ႕အခ်င္းက ဆဲလ္အနည္းငယ္ကိုယူၿပီး မ်ဳိးဗီဇစစ္ေဆးမႈျပဳလုပ္လို႔ရပါတယ္။ down syndromeဟာ ကုသလို႔မရတဲ့ေရာဂါအမ်ဳိးအစားထဲမွာပါဝင္ပါတယ္။ ေရာဂါေၾကာင့္ျဖစ္လာႏိုင္တဲ့ ဆင့္ပြားေရာဂါေတြကို ကုသတာမ်ဳိး၊ ပိုဆိုးမလာေအာင္ဟန္႔တားတာမ်ဳိးေတြျပဳလုပ္ရပါမယ္။ ဒါ့အျပင္ ပစ္ပယ္ထားတာမ်ဳိးမလုပ္ပဲ ေဖးမကူညီၿပီး လူ႕ပတ္ဝန္းက်င္မွာ ဝင္ဆံ့ေအာင္ ကူညီၾကရပါမယ္။ အဲဒီလိုေစာင့္ေရွာက္မႈ၊ ေဖးမကူညီမႈေတြနဲ႔ ေဆးကုသမႈေတြနဲ႔ေပါင္းစပ္ၿပီးလုပ္ေဆာင္ၿပီး down syndromeရဲ႕ ဆိုးက်ဳိးေတြကို ေလ်ာ့ခ်ၾကရပါမယ္။

Dr. ZZ