လူထုၾကားအသံတိတ္ၿခိမ္းေျခာက္လာေသာအႏၲရာယ္ (သို႔) ဆီးခ်ိဳေရာဂါ

◊◊ ဆီးခ်ိဳေရာဂါဆိုသည္မွာ?
ခႏၶာကိုယ္တြင္းစားသုံးလိုက္ေသာ အခ်ိဳဓာတ္မ်ားကိုၿဖိဳခြဲ၍ စြမ္းအင္အျဖစ္သုံးစြဲနိုင္ရန္ မုန႔္ခ်ိဳအိတ္မွ အင္ဆူလင္ေဟာ္မုန္း
ထုတ္ေပးပါသည္။ ထိုအင္ဆူလင္ေဟာ္မုန္းကို မုန႔္ခ်ိဳအိတ္မွ လုံေလာက္စြာ မထုတ္ေပးနိုင္ေသာအခါ ေသြးတြင္းအခ်ိဳဓါတ္
တက္ေသာ နာတာရွည္ဆီးခ်ိဳေရာဂါျဖစ္ေပၚလာပါသည္။
◊◊ ဘယ္ေလာက္ျဖစ္ပြားေနသနည္း?
ကမၻာႏွင့္ အဝန္းတြင္ ဆီးခ်ိဳေရာဂါျဖစ္ပြားေနသူ (၃၄၇) သန္းရွိပါသည္။
◊◊ ခံစားရနိုင္ေသာလကၡဏာမ်ားမွာ

(၁) ပုံမွန္ထက္ ေရပိုဆာလာျခင္း(အာေခါင္ေျခာက္ျခင္း)
(၂) ရွိရင္းစြဲ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ထက္ မ်ားစြာအေလးခ်ိန္က်သြားျခင္း
(၃) အနာက်က္ရန္ အခ်ိန္ၾကာျမင့္ျခင္း
(၄) မၾကာခဏ ဗိုက္ဆာတတ္ျခင္း
(၅) အျမင္အာ႐ုံဝါးျခင္း
(၆) ေမာပန္းျခင္းႏြယ္နယ္လြယ္ျခင္း
◊◊ ဆီးခ်ိဳအမ်ိဳးအစား (၁)တြင္
အထက္ေဖာ္ျပပါလကၡဏာမ်ား လ်င္ျမန္သိသာစြာ ခံစားတတ္သည္
◊◊ ဆီးခ်ိဳအမ်ိဳးအစား(၂)တြင္
အထက္ေဖာ္ျပပါ လကၡဏာမ်ား တျဖည္းျဖည္းသာ ခံစားရတတ္သည္။

◊◊ ဆီးခ်ိဳျဖစ္နိုင္ေခ်ရွိသူမ်ားမွာ
(၁) အသက္ ၄၅ႏွစ္ေက်ာ္သူမ်ား
(၂) အဝလြန္သူ (သို႔) BMI 25 kg /m2 ေက်ာ္ေနသူ
(၃) မိဘ၊ေဆြမ်ိဳးနီးစပ္တြင္ ဆီးခ်ိဳမ်ိဳးရိုးရွိသူ
(၄) ေသြးတိုးေရာဂါရွိသူ (ေသြးေပါင္ ၁၄၀/၈၀ ေက်ာ္သူ)
(၅) ကိုယ္လက္ရွားမွုနည္းသူ
◊◊ ဆီးခ်ိဳေရာဂါရွိမရွိမည္သို႔သိရွိနိုင္သနည္း?
ေသြးေဖာက္စစ္ျခင္းျဖင့္ မိနစ္အနည္းငယ္အတြင္း သိရွိနိုင္ပါသည္။
• အစာစားၿပီး ၂နာရီတြင္စစ္ေဆးပါက ၁၈၀ mg% အထက္
• မနက္စာမစားမီစစ္ေဆးပညက ၁၂၀mg% အထက္မ်ားေနပါက
ဆီးခ်ိဳျဖစ္နိုင္ေခ်ရွိပါသျဖင့္ ဆရာဝန္ႏွင့္တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးသင့္ပါသည္။

◊ အေရးေပၚ က်န္းမာေရး အႏၲရာယ္
(၁)ဆီးခ်ိဳတက္၍ သတိလစ္ျခင္း
(၂)ဆီးခ်ိဳက်၍ သတိလစ္ျခင္း

◊ ေရရွည္ က်န္းမာေရးအႏၲာရာယ္
(၁)ႏွလုံးေသြးေက်ာက်ဥ္းျခင္း၊ေသြးတိုးျခင္း
(၂)အနာက်က္ရန္ ခက္ခဲျခင္းေၾကာင့္ ေျခေထာက္ျဖတ္ရျခင္း
(၃)ထုံက်ဥ္၊ကိုက္ခဲျခင္း
(၄)ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးျခင္း
(၅)အျမင္အာ႐ုံဝါးျခင္း၊ေရတိမ္စြဲျခင္း
(၆)ေလျဖတ္ျခင္း စသည့္ လူမွုဒုကၡမ်ားခံစားရနိုင္ပါသည္။

◊◊ ဆီးခ်ိဳေရာဂါ၏ ေနာက္ကြယ္

ဆီးခ်ိဳေရာဂါျဖစ္ပြားမွုႏွုန္းတက္လာသည္ႏွင့္အမၽွ ဆီးခ်ိဳေရာဂါ၏ ေနာက္ဆက္တြဲေရာဂါမ်ားကို
သိရွိထားျခင္းျဖင့္ ႀကိဳတင္ကာကြယ္နိုင္ပါသည္။
ဆီးခ်ိဳေရာဂါသည္ အေရးေပၚ ေနာက္ဆက္တြဲ အေနႏွင့္
ေသြးတြင္းအခ်ိဳဓာတ္လြန္စြာျမင့္တက္သြား၍ သတိလစ္ျခင္း
ေသြးတြင္းအခ်ိဳဓာတ္ လိုအပ္သည္ထက္ နည္းပါးသြား၍ ေမ့လဲျခင္း တို႔အျပင္
ေရွရွည္ေနာက္ဆက္တြဲလကၡဏာမ်ားမွာ
မ်က္စိမွုန္ဝါးျခင္း၊ေရတိမ္ျဖစ္ျခင္း
ႏွလုံးေသြးေၾကာက်ဥ္းျခင္း၊ႏွလုံးေအာင့္ျခင္း
ဦးေႏွာက္ေသြးေၾကာပိတ္ျခင္း၊ေလျဖတ္ျခင္း
ေျခထိပ္၊လက္ထိပ္ ထုံ၊က်ဥ္ျခင္း
ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးျခင္း
အထိုင္၊အထတြင္ မူးေဝတတ္ျခင္း တို႔ျဖစ္တတ္ပါသည္။

◊◊ ဆီးခ်ိဳေရာဂါရွိေနပါကမည္သို႔ထိန္းသိမ္းေနထိုင္သင့္သနည္း?
ဆီးခ်ိဳေရာဂါသည္ ေရာဂါစျဖစ္ခ်ိန္မွ စ၍ ဆီးခ်ိဳထိန္းေဆးကို ဆရာဝန္ညြန္ၾကားသည့္အတိုင္း မွန္မွန္ေသာက္ရန္
လိုပါသည္။ မိမိသေဘာႏွင့္ ေဆးကို မျဖတ္ရ။ ဆီးခ်ိဳေရာဂါကို ေရရွည္ ပုံမွန္ထိန္း ထားနိုင္ပါက အထက္ေဖာ္ျပပါ ေနာက္ဆက္တြဲ
လကၡဏာမ်ားကို ကာကြယ္နိုင္မည္ ျဖစ္ပါသည္။

◊◊ ဆီးခ်ိဳျဖစ္လၽွင္ မည္သို႔စားသုံးသင့္သနည္း?
ဆီးခ်ိဳေရာဂါခံစားရသူတို႔ ေန႔စဥ္ရင္ဆိုင္ရမည့္ အခက္အခဲ ျဖစ္ပါသည္။ ဆီးခ်ိဳေရာဂါတြင္ စားေသာက္ေနထိုင္ပုံမွာ
မ်ားစြာအေရးပါလွသျဖင့္ …

(၁)စိတ္ႀကိဳက္စားသုံးနိုင္ေသာအစားအစာ
• သၾကားဓာတ္အလြန္နည္းေသာ အစားအစာ၊ ဟင္းသီးဟင္းရြက္မ်ား
ဥပမာ_ ကန္စြန္းရြက္၊ သံပရာသီး၊ ေရွာက္သီး
• အသားငါးအမ်ိဳးမ်ိဳး
ဥပမာ_ၾကက္သား၊အမဲသား၊ဆိတ္သား

(၂)အသင့္အတင့္စားနိုင္ေသာ အစားအစာမ်ား
• ဆန္ႏွင့္ ဆန္ထြက္ ပစၥည္းမ်ားႏွင့္ျပဳလုပ္ထားေသာ အစားအစာမ်ား
ဥပမာ_မုန႔္ဟင္းခါး၊ထမင္း၊ဆန္ျပဳတ္
• ဂ်ဳံ ႏွင့္ ဂ်ံဳထြက္ ပစၥည္းမ်ား
ဥပမာ_ ေခါက္ဆြဲ၊ေပါင္မုန႔္၊ခ်ာပါတီ
• ကစီဓာတ္မ်ားေသာ အစားအစာမ်ား
ဥပမာ_ အာလူး၊ေျပာင္းဖူး၊ကန္စြန္းဥ

(၃) လုံးဝေရွာင္သင့္ေသာအစားအစာ
• သၾကားဓာတ္အလြန္မ်ားေသာ အစားအစာမ်ား
ဥပမာ_ႀကံသကာ၊ထန္းလ်က္၊ ယိုစုံမ်ိဳးစုံ
• အရက္၊ဝိုင္၊ဘီယာ၊အခ်ိဳရည္၊သၾကားလုံး၊ေခ်ာကလက္
သတိျပဳရန္မွာ။ ။
• ဆီးခ်ိဳေရာဂါခံစားေနရသူမ်ားသည္ အစားအစာကို အခ်ိန္မွန္စားသုံးသင့္ပါသည္။ သို႔မွသာ ေသြးတြင္းအခ်ိဳဓာတ္
ပုံမွန္ထိန္းသိမ္းထားနိုင္မည္ျဖစ္ပါသည္။
• မဝေအာင္ ထိန္းသိမ္းေနထိုင္သင့္သည္
• တေန႔ မိနစ္ ၃၀လမ္းေလၽွာက္ျခင္း ျပဳလုပ္သင့္ပါသည္။