H1 N1ကေပးေသာ ေဝဒနာမ်ား

နွစ္စဥ္ က်ြန္ေတာ္တို့ရဲ႕ ကမာၻျကီးကို ဒုကၡေပးေနေသာ ေရာဂါကပ္ဆိုးတစ္ခု ရွိပါတယ္ ဒါကေတာ့ တုပ္ေကြး လို့ေခၚတဲ႕ ေရာဂါပါ ပ်ံ႕ႏွံကူးစက္နႈန္း ေျကာက္စရာေကာင္းေလာက္ေအာင္ ျမင့္ျမားျပီး ေသဆံုးနႈန္းလည္း တစ္နွစ္ထက္တစ္နွစ္ျမင့္မား လာေနပါတယ္ လူေပါင္း ၈၀၀၀၀ နီးပါးေသဆံုးခဲ႕တဲ႕ ၂၀၁၈ဟာ ဆိုရင္ လြန္ခဲ႕ေသာနွစ္မ်ားနွင့္ ယွဥ္ပါက ၃ဆ ခန့္ လူေသနႈန္းတတ္လာျကတယ္လို့ အေမရိကန္ CDCက ထုတ္ျပန္ထားပါတယ္ တစ္နွစ္ထက္ တစ္နွစ္ တုပ္ေကြး ဗိုင္းရပ္ဟာ ပိုျပင္းထန္လာတဲ႕ သေဘာပါ ထိုသို့ေသာ အေျကာင္းမ်ားေျကာင့္ my doctor မွေန၍ ယေန့ လူအမ်ား စိုးရိမ္ေနျကေသာ H1N1ေရာဂါလကၡဏာမ်ားအေျကာင္း ေဖာ္ျပေပးလိုက္ပါတယ္

H1N1 ရဲ႕ ရာဇဝင္

၂၀၀၉က စေပၚလာတဲ႕ ေရာဂါဗိုင္းရပ္စ္ပိုးပါ ခ်က္ျခင္းကို ကူးစက္ေရာဂါအသြင္ ျပန့္ပြားလာတာေျကာင့္ တုပ္ေကြးကာကြယ္ေဆးထဲ H1N1ကာကြယ္ေစေအာင္ ထည့္သြင္းကာကြယ္ရတဲ႕အထိျဖစ္လာပါတယိ နံမည္ အျပည့္အစံုက H1N1pdm09ပါ သူျဖစ္ရင္ တပတ္အတြင္းေရာဂါေပ်ာက္နိုင္ပမယ့္ ရက္သတၱပတ္မ်ားစြာအထိ နံုခ်ိ က်န္ခဲ႕တတ္ပါတယ္

H1N1ရဲ႕ ဝိေသသလကၡဏာမ်ား

အမ်ားအားျဖင့္ တျခားတုပ္ေကြးေတြနွင့္ ပံုစံတူပါတယ္ ဒါေတြကေတာ့

ကိုယ္အပူခ်ိန္ျမင့္တတ္ျခင္း (သတိျပဳဖြယ္က H1N1ျဖစ္တိုင္းမဖ်ားပါ)

နွာရည္က်ျခင္း နွာပိတ္ျခင္း

လည္ပင္းနာျခင္း

ေခ်ာင္းဆိုးျခင္း

ေခါင္းကိုက္ျခင္း

ကိုယ္လက္ေညာင္းညာကိုက္ခဲျခင္း

နုန္းခ်ိအားအင္ကုန္ခမ္းျခင္း

မူးေဝ ေအာ့အန္ျခင္း နွင့္ ဝမ္းပ်ပ္ျခင္း စတဲ႕ ပံုစံအမ်ိဳးမ်ိဳးနွင့္လာတတ္ျကပါတယ္

အေရးျကီးတာကေတာ့ ကေလးေတြ နွင့္ ေမြးကင္းစေတြမွာျဖစ္ရင္ ပါ ကေလးမွာ ျဖစ္ဖို့မ်ားတာေျကာင့္ သင့္ကေလးဖ်ားျပီဆိုေအာက္ပါလကၡဏာေတြ သံသယျဖင့္ ေစာင့္ျကည့္ပါ

(၁) အသက္ရႈရ ခက္ခဲျခင္း

(၂) ကေလး တအားမိွန္းျခင္း

(၃) အစာမစား ေရမေသာက္ျဖစ္ေနျခင္း

(၄) ဖ်ားျပီး အနီစက္မ်ားေပၚလာျခင္း

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ေဆးခန္းျပရမလဲ

အျကမ္းအားျဖင့္ စဖ်ားျပီဆိုကတည္းက ျပဖို့လိုသူေတြရွိပါတယ္ ဒါေတြကေတာ့ ေအာက္မွာ ေျပာထားတဲ႕သူေတြျဖစ္ပါတယ္

(၁) ၅နွစ္ေအာက္ ကေလးေတြ

(၂) ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေတြ

(၃) အသက္ ၆၅အထက္ အဘိုးအဘြားေတြ

(၄) ကိုယ္ခံအား စနစ္ အားနည္းေနသူေတြ (HIV သမားေတြ သို့ Steroid ေသာက္ေနသူေတြ)

(၅) နာတာရွည္ေရာဂါသည္ ေတြ ( ရင္ျကပ္ ဆီးခ်ိဳ နွလံုးေရာဂါသည္မ်ား)

သင္ ဒါမွမဟုတ္ သင္ခ်စ္တဲ႕သူေတြဟာ အေပၚက ၅ဖြဲ႕ထဲပါေနရင္ ဒါမွမဟုတ္ တုတ္ေကြးဖ်ားျပီး သံသယ ျဖစ္ဖြယ္လကၡဏာေတြ ေတြ႕့ပါက ေဆးခန္းကို ခ်က္ျခင္း ျပသပါ

တုပ္ေကြးဖ်ားေနစဥ္ ျပဳမူေနထိုင္ျခင္း

တုပ္ေကြးစျဖစ္ျပီဆိုတာနွင့္ အိမ္မွာပဲေနပါ အနည္းဆံုးတရက္နားဖို့ လိုပါတယ္ ဒါမွတျခားသူေတြကို မကူးမွာပါ ျပီးေတာ့ ေရမ်ားမ်ားေသာက္ေပးရပါမယ္ အေဖ်ာ္ရည္ အားလုံး ေသာက္လို့ရပါတယ္ အဖ်ားသက္သာေစဖို့ ေရပတ္တိုက္ေပးတာ para သို့ ibuprofen ေသာက္ေပးလို့ရပါတယိ ေနြးေနြးေထြးေထြးဝတ္စားဖို့လည္းလိုအပ္ပါတယ္။ နွာပိတ္ေနပါက ဟင္းရည္စြပ္ျပုတ္ေနြးေနြးေလးကို ေသာက္ေပးပါ လည္ပင္းနာေနပါက ဂ်င္းျပုတ္ရည္ထဲ ဆားေလးနည္းနည္းထည့္ကာေသာက္ေပးပါ ဖ်ားေနစဥ္ အရက္ ေဆးလိပ္ လံုးဝ လံုးဝမေသာက္ပါနွင့္ ထမင္းပံုမွန္စားပါ ခံတြင္းပ်က္ေနပါလိမ့္မယ္ သို့ေသာ္ စားမွ ေရာဂါသက္သာမွာပါ တုပ္ေကြးကာကြယ္ေဆးကို နွစ္စဥ္ထိုးနွံပါ အထူးအားျဖင့္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မွာ ထိုးျခင္းဟာ မိခင္ေကာ ေမြးဖြားျပီး လအေတာ္ျကာအထိ ကေလးမွာပါ ကာကြယ္ေစနိုင္ပါတယ္။

ဒါေတြက ေတာ့ ခုျဖစ္ပြားေနေသာ H1N1တုပ္ေကြးအေျကာင္း နွင့္ ကာကြယ္ရင္ဆိုင္နည္း ေတြပဲျဖစ္ပါတယ္

ေမတၱာျဖင့္
ေဒါက္တာ ေဇ (မိသားစုေဆးပညာ)