သင့္မွာ HIV ရွိေနရင္ ကေလးယူလို႔ျဖစ္ရဲ႕လား။

သင္ကုို္ယ္တိုင္ သို႔မဟုတ္ သင့္ရဲ႕အေဖာ္ သို႔မဟုတ္ ႏွစ္ေယာက္စလံုးမွာ HIV ပိုးရွိေနတယ္ဆိုပါစို႕။ရင္ေသြးေလးေတြယူျပီး မိသားစုဘဝေလးတည္ေဆာက္ခ်င္တယ္ဆိုတဲ႔စိတ္ကူးေလးဟာ အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႔ျဖစ္နိုင္ရဲ႕လား။

အဓိကအားျဖင့္စိုးရိမ္ပူပန္တတ္ၾကတာကေတာ့ မိမိရဲ႕အေဖာ္ကိုပါ HIV ပိုးကူးသြားမွာ နဲ႔ အေရးၾကီးဆံုးအေနနဲ႔ ရင္ေသြးေလးကိုပါကူးစက္သြားမွာေတြပဲျဖစ္ပါတယ္။

ဒီေနရာမွာအုပ္စုႏွစ္စုခြဲေျပာလိုပါတယ္။

ေယာက်ာ္း သို႔မဟုတ္ မိန္းမတစ္ေယာက္ေယာက္မွာသာ ပိုးရွိေနတာ နဲ႔ ႏွစ္ေယာက္စလံုးပိုးရွိေနတာဆိုတဲ႔ အုပ္စုႏွစ္စုခြဲေျပာရပါမယ္။

(၁)ပထမအုပ္စုမွာက ကေလးယူဖို႔ဆံုးျဖတ္ျပီဆိုရင္ အရင္ဆံုးကိုယ့္အေဖာ္ကိုမကူးေစဖို႔သတိျပဳရတာေလး ပိုပါမယ္။

– ေယာက်ာ္းျဖစ္သူက HIV Negative နဲ႔ မိန္းမျဖစ္သူက HIV Positive ဆိုရင္…

လိင္မဆက္ဆံဘဲ ကိုယ္ဝန္ရေအာင္လုပ္တဲ႔နည္းကေတာ့ အမ်ိဳးသားရဲ႕သုက္ရည္ကို အပ္ျဖဳတ္ထားတဲ႔ေဆးထိုးအပ္နဲ႔႔ယူျပီးအမ်ိဳးသမီးရဲ႕ မိန္းမကိုယ္ထဲထည့္သြင္းတဲ႔နည္းပါ။ဒီနည္းကို မိမိဘာသာအိမ္မွာျပဳလုပ္နိုင္သလို HIV Clinic ေတြမွာကြ်မ္းက်င္သူက်န္းမာေရးဝန္ထမ္းအကူအညီရယူျပီးလည္း လုပ္နိုင္ပါတယ္။

ပံုမွန္အတိုင္းလိင္ဆက္ဆံျခင္းျဖင့္လည္းကိုယ္ဝန္ရယူန္ိုင္ပါတယ္။အမ်ိဳးသမီးရဲ႕ သားဥေၾကြခ်ိန္မွာသာ လိင္ဆက္ဆံျခင္းကိုျပဳလုပ္ျခင္းျဖင့္ ကူးစက္နိုင္ေခ်ကိုေလ်ွာ့ခ်ေပးနိိုင္ပါတယ္။အမ်ိဳးသားျဖစ္သူကိုမကူးစက္ေစဖို႔အတြက္ အမ်ိဳးသမီးဟာ ART ေဆး(Antiretroviral treatment)ကိုရယူေနသူ ေသြးထဲမွာ ပိုးေကာင္ေရမရွိသေလာက္နည္းပါးေအာင္ထိန္းထားနိုင္သူျဖစ္ရပါမယ္။ဒီနည္းဟာေတာ့ အမ်ိဳးသားကိုကူးစက္နိုင္ေခ်ရွိတဲ႔အတြက္ PrEP လို႔ေခၚတဲ႔ HIV ပိုးမကူးေအာင္ၾကိဳတင္ကာကြယ္ေဆးေသာက္ေစတာမ်ိဳးကိုလည္း ဆရာဝန္ကညႊန္ၾကားနိုင္ပါတယ္။

– ေယာက်ာ္းျဖစ္သူက HIV Positive နဲ႔ မိန္းမျဖစ္သူက HIV Negative ဆိုရင္…

ဒီအေျခအေနမ်ိဳးမွာေတာ့ မိန္းမျဖစ္သူကိုမကူးစက္ရေအာင္ ေယာက်ာ္းျဖစ္သူမွာ HIV ပိုးေကာင္ေရမေတြ႕သေလာက္နည္းပါးရမယ့္အျပင္ ART ေဆးကိုပံုမွန္ေသာက္ေနသူလည္းျဖစ္ရပါမယ္။လိုအပ္ရင္ မိန္းမကိုလည္း PrEP လို႔ေခၚတဲ႔ HIV ပိုးမကူးေအာင္ၾကိဳတင္ကာကြယ္ေဆးေသာက္တာမ်ိဳးကိုလည္း ဆရာဝန္ကညႊန္ၾကားနိုင္ပါတယ္။အမ်ိဳးသမီးရဲ႕ သားဥေၾကြခ်ိန္မွာသာ အကာအကြယ္မဲ႕လိင္ဆက္ဆံျခင္းကိုျပဳလုပ္ျခင္းျဖင့္ ကူးစက္နိုင္ေခ်ကိုေလ်ွာ့ခ်ေပးနိိုင္ပါတယ္။

တစ္ခ်ိဳ႕ေသာ နိုင္ငံေတြမွာေတာ့ အမ်ိဳးသားရဲ႕ သုက္ရည္ထဲက သုက္ပိုးကို HIV ပိုးမပါေအာင္ ဓာတ္ခြဲခန္းမွာ ေသခ်ာခြဲယူျပီးမွ အမ်ိဳးသမီးရဲ႕ ခႏၶာကိုယ္ထဲထည့္ေပးတာမ်ဳးိလည္း လုပ္တတ္ၾကပါတယ္။

(၂)ဒုတိယအုပ္စုျဖစ္တဲ႔ ႏွစ္ေယာက္လံုးမွာ HIV ပိုးရွိေနရင္ေရာ ကေလးယူလို႔ျဖစ္ရဲ႕လားဆိုျဖစ္ပါတယ္။ဒီအုပ္စုအေနနဲ႔ကေတာ့ ကေလးကိုမကူးစက္ဖို႕သာ အာရုံထားရမွာျဖစ္ပါတယ္။

အမ်ိဳးသမီးမွာ HIV ပိုးရွိေနရင္ ကိုယ္ဝန္ရသြားျပီးတဲ႔ေနာက္မွာ ကေလးကိုမကူးစက္ေအာင္ ART ေဆးကို ပံုမွန္ဆက္လက္ေသာက္သံုးရပါမယ္။ကေလးေမြးျပီးတဲ႔ေနာက္မွာလည္း ကေလးကိုကူးစက္ျခင္းမွကာကြယ္ဖို႕လိုအပ္ရင္ ကေလးကို ART ေဆးတိုက္ေကြ်းဖို႔ ဆရာဝန္ကညႊန္ၾကားနိုင္ပါတယ္။ဒီအခ်က္ေတြကိုလိုက္နာနိုင္ရင္ မိခင္နို႕ကိုလည္း တိုက္ေကြ်းလို႔ရပါတယ္။မိခင္နို႕တိုက္ဖို႔ေရြးသည္ျဖစ္ေစ နို႔မႈန္႕တိုက္ဖို႔ေရြးသည္ျဖစ္ေစ အဓိကအားျဖင့္ေတာ့ နွစ္မ်ိဳးလံုးေရာမတိုက္ဖို႔ပါပဲ။ဥပမာ အစက မိခင္နုိ႕တုုိက္ျပီးေနာက္နို႔ဗူးေျပာင္းတိုက္တာ နို႔ဗူးတိုက္ေနရာမွ မိခင္နို္႕ေျပာင္းတိုက္တာမ်ိဳးေတြကေတာ့ ကေလးကို ပိုးကူးနိုင္ေျခမ်ားတဲ႔အတြက္ မလုပ္သင့္ပါဘူး။ဒီလိုနည္းအတိုင္းလိုက္နာနိုင္ရင္ ကေလးကို HIV ပိုးကူးနိုင္ေခ်ဟာ လူ ၁၀၀ မွာတစ္ေယာက္ေအာက္ နည္းပါးပါတယ္။

HIV Positive ျဖစ္ေနသူေတြအေနနဲ႔လည္း သာမန္မိသားစုဘဝကိုတည္ေဆာက္ရယူနိုင္ပါတယ္။ကြ်မ္းက်င္သူက်န္းမာေရးဝန္ထမ္းမ်ားနဲ႕ ကိုယ္ဝန္မယူခင္တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးတာ ကိုယ္ဝန္ရျပီး ကေလးေမြးျပီးဆက္လက္အၾကံဥာဏ္ယူတာေတြျပဳလုပ္ျခင္းျဖင့္ မိမိရဲ႕အေဖာ္နဲ႔သားသမီးကို HIV ပိုးမကူးစက္ေအာင္တားဆီးကာကြယ္နိုင္ပါတယ္။က်န္းမာသာယာေသာ မိသားစုဘဝမ်ားရရွိၾကပါေစ။

Dr. ပြင့္ျဖိဳးေက်ာ္