ဒီအရြယ္မွာ ဒါေျပာပါ
ခုလိုမ်ိဳး သက္ငယ္မုဒိမ္းမႈေတြ၊လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာအၾကမ္းဖက္မႈေတြနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာကူးစက္ေရာဂါျပသနာ၊မလိုလားအပ္တဲ့ကိုယ္ဝန္ရျခင္း စတ့ဲစတဲ့ ျပသနာမ်ားစြာၾကံဳေတြ႔ေနရတဲ့ေခတ္ကာလမွာ မိဘမ်ားအေနနဲ႔ မိမိတို႔ရဲ႕ကေလးမ်ားကို မ်ိဳးဆက္ပြားက်န္းမာေရးနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာအသိပညာမ်ားကို ငယ္စဥ္ကတည္းကပင္ အသက္အရြယ္အလိုက္ေျပာျပထားျခင္းျဖင့္ မလိုလားအပ္တဲ့ ျပသနာရပ္မ်ားကိုကာကြယ္ထားသင့္ပါတယ္။

မိဘမ်ားအေနနဲ့ ကေလးငယ္ေတြကို လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာအသိပညာေပးျခင္းကို ဘယ္အရြယ္မွာစတင္ေျပာျပသင့္တယ္…..ဘယ္လိုအေၾကာင္းအရာေတြေျပာျပထားသင့္တယ္ဆိုတာ သိထားဖို႔အတြက္… ကေလးေတြရဲ့ အသက္အရြယ္အလိုက္ ေျပာျပသင့္တဲ့ မ်ိဳးဆက္ပြားက်န္းမာေရးဆိုင္ရာအေၾကာင္းအရာေလးေတြကို ေဖာ္ျပေပးလိုက္ပါတယ္:

၂ႏွစ္အရြယ္
အသက္ ၂ႏွစ္အရြယ္မွာဆိုရင္ သင့္ကေလးကို္ မ်ိဳးဆက္ပြားအဂၤါေတြအပါအဝင္ ဘယ္ကိုယ္ခႏၶာအစိတ္အပိုင္းကိုဘယ္လိုေခၚတယ္ဆိုတာကို ကေလးနားလည္လြယ္မယ့္အေခၚအေဝၚနဲ႔ ေျပာျပထားပါ။ မ်ားေသာအားျဖင့္ အသက္ ၂နွစ္အရြယ္ေလာက္ဆိုရင္ ကေလးမ်ားဟာ ေယာက်္ား မိန္းမ အထီးအမ ခြဲျခားသိႏိုင္ၾကပါၿပီ။

၂ႏွစ္ မွ ၅ႏွစ္အရြယ္
ဒီအရြယ္မွာ မ်ိဳးဆက္ပြားျခင္းရဲ႕အေျခခံသေဘာတရားစတင္႐ွင္းျပသင့္ပါတယ္။ ေယာက်္ားနဲ႔မိန္းမတူတူေနရင္ကေလးရတယ္၊ကေလးဟာမိခင္ရဲ႕သားအိမ္ထဲမွာႀကီးထြားဖြံ႕ၿဖိဳးတယ္ဆိုတဲ့ သေဘာတရားကို ကေလးအရြယ္နဲ႔သင့္ေလ်ာ္မယ့္ စကားလံုးအသံုးအႏႈန္းနဲ႔ေျပာျပပါ။

ကေလးကို မိမိခႏၶာကိုယ္ကို မိမိပိုင္ေၾကာင္း၊ အျခားသူကိုထိေတြ႔ကိုင္တြယ္ခြင့္မေပးသင့္တဲ့ ခႏၶာကိုယ္အစိတ္အပိုင္းေတြအေၾကာင္းကို ေသခ်ာနားလည္ေအာင္႐ွင္းျပပါ၊

၅ႏွစ္ မွ ၈ႏွစ္အရြယ္
ေယာက်္ားနဲ႔မိန္းမ စိတ္ဝင္စားမႈေတြအျပင္…..လိင္တူခ်င္းစိတ္ဝင္စားမႈ၊ လိင္စံုစိတ္ဝင္စားမႈေတြပါ႐ွိေၾကာင္း အေျခခံသေဘာတရားကို သေဘာေပါက္လြယ္မယ့္ အသံုးအႏႈန္းျဖင့္႐ွင္းျပပါ။ လူတစ္ဦးနဲ႔တစ္ဦး ေလးစားမႈ႐ွိဖို႔သင္ျပေပးပါ။

ကေလးအခ်ိဳ႕ဟာ အသက္ ၁၀ႏွစ္မတိုင္မီမွာ အပ်ိဳေဖာ္ လူပ်ိဳေဖာ္ဝင္တတ္ၾကတာေၾကာင့္ အပ်ိဳေဖာ္ လူပ်ိဳေဖာ္ဝင္ခ်ိန္မွာၾကံဳေတြ႔ရမယ့္ ခနၶာကိုယ္ေျပာင္းလဲမႈအပါအဝင္ အေျခခံံသေဘာတရားေတြကို ႀကိဳတင္ေျပာျပထားပါ။

လူသားမ်ိဳးႏြယ္ေတြရဲ႕ မ်ိဳးဆက္ပြားျခင္းနဲ႔ လိင္ဆက္ဆံျခင္းအေၾကာင္းကို ကေလးအသက္အရြယ္နဲ႔လိုက္ဖက္မယ့္ စကားအသံုးအႏႈန္းျဖင့္ ေျပာျပပါ။

၉ႏွစ္ မွ ၁၂ႏွစ္
အထက္မွာေျပာျပခဲ့တဲ့ အေၾကာင္းအရာေတြကို ပိုမိုျပည့္စံုေအာင္ ပိုမိုနားလည္ေအာင္႐ွင္းျပပါ။

ထို႔အတူ စိတ္ခ်ရေသာလိင္ဆက္ဆံမႈ၊ကိုယ္ဝန္တားနည္းမ်ားနဲ႔ လိင္မွတစ္ဆင့္ကူးစက္တတ္ေသာေရာဂါမ်ားအေၾကာင္းကို ေျပာျပေဆြးေႏြးပါ။

ေကာင္းမြန္ျပီးက်န္းမာေရးနဲ႔ညီၫြတ္တဲ့ ေယာက်္ားမိန္းမ ပတ္သက္ဆက္ႏြယ္မႈနဲ႔ အႏၱရာယ္မ်ားၿပီးက်န္းမာေရးထိခိုက္ေစေသာ ပတ္သက္ဆက္ႏြယ္မႈမ်ားကို ႏိႈင္းယွဥ္ေျပာျပပါ။

မီဒီယာေတြမွာပါတဲ့ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာေဖာ္ျပခ်က္ ေရးသားခ်က္ေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး မွန္/မမွန္ ၊အဓိပၸါယ္႐ွိ/မ႐ွိ၊ေကာင္း/မေကာင္း ပိုင္းျခားဆံုးျဖတ္ႏိုင္ေအာင္ ကူညီလမ္းၫႊန္ေပးပါ။

၁၃ႏွစ္ မွ ၁၈ႏွစ္
ဒီအရြယ္ေတြမွာ ဆယ္ေက်ာ္သက္ကေလးမ်ားဟာ အရမ္းကိုသိုသိပ္လ်ွိဳ႕ဝွက္တတ္ၾကလို႔…. မိဘမ်ားအေနနဲ႔ ငယ္ငယ္ကတည္းက ဒီလိုအေၾကာင္းအရာမ်ိဳးေတြကိုမေျပာျပထားဘူးဆိုရင္….

သူတို႔ရဲ႕အေရးကိစၥေတြကိုလည္း သင့္ကိုလ်ွိဳဳ႕ဝွက္ထားမွာမုို႔ မလိုလားအပ္တဲ့ျပသနာေတြ သင္မသိလိုက္ဘျဲဖစ္သြားႏိုင္ပါတယ္။

ငယ္ငယ္ကတည္းကသာ သင့္အေနနဲ႔ အေပၚမွေဖာ္ျပထားသလိုမ်ိဳး အသက္အရြယ္အလိုက္ သိထားသင့္တာေလးေတြပြင့္ပြင့္လင္းလင္းေျပာျပေဆြးေႏြးထားမယ္ဆိုရင္ သင့္ကေလးအေနနဲ႔ ျပသနာႀကီးႀကီးမားမား႐ွိလာခဲ့မယ္ဆိုရင္ သင့္ကိုေျပာျပတိုင္ပင္ဖို႔ဝန္ေလးေနမွာမဟုတေတာ႔ပါဘူး။

ေဒါက္တာဝင္း (UM 1)